آیا مصرف مداوم قرص‌های ضدبارداری برای رهایی دایمی از قاعدگی ایمن است؟

با افزایش آگاهی زنان نسبت به گزینه‌های کنترل قاعدگی، بسیاری به مصرف مداوم قرص‌های ضدبارداری روی آورده‌اند؛ روشی که امکان حذف پریود را برای هفته‌ها یا حتی ماه‌ها فراهم می‌کند. این گزارش با تکیه بر گفت‌وگو با متخصصان سلامت باروری، به بررسی علمی و پزشکی این روش و گزینه‌های دیگر می‌پردازد.

در دوران معاصر، زنان تا حدودی توانسته‌اند بارداری خود را کنترل کنند و به همین دلیل، بخش قابل‌توجهی از سال‌های باروری خود را در دوره‌های قاعدگی سپری می‌کنند که معمولاً با درد، گرفتگی عضلات شکم و حالت تهوع همراه است.

این دوره‌ها بخصوص در صورت ابتلای به آندمتریوز می توانند بسیار دردناک باشند. از همین رو، بسیاری از زنان به دنبال راه‌هایی برای رهایی موقت یا دائمی از این وضعیت هستند. یکی از روش‌های پرکاربرد در این زمینه، استفاده از قرص‌های ضدبارداری است. خبرگزاری سی‌ان‌ان در همین رابطه با دکتر کاویتا ناندا، پزشک و پژوهشگر حوزه سلامت باروری، گفت‌وگویی انجام داده تا میزان ایمنی و تأثیرگذاری این روش را بررسی کند.

قرص‌های ضدبارداری هورمونی تنها برای پیشگیری از بارداری کاربرد ندارند، بلکه برای بسیاری از زنان ابزاری مؤثر جهت کنترل قاعدگی یا حتی توقف کامل آن به شمار می‌روند. در سال‌های اخیر، مصرف مداوم این قرص‌ها—یعنی حذف هفته‌های بدون هورمون—در میان زنان رواج بیشتری یافته است، چرا که این روش می‌تواند باعث قطع قاعدگی برای هفته‌ها یا حتی ماه‌ها شود.

در روش معمول، مصرف قرص‌های ترکیبی شامل سه هفته مصرف روزانه هورمون و یک هفته وقفه است. در این هفته که اغلب با مصرف دارونما همراه است، فرد دچار خونریزی موسوم به «خونریزی ناشی از قطع مصرف» می‌شود که شبیه به پریود است، اما در واقع پریود واقعی محسوب نمی‌شود. در مقابل، مصرف مداوم به حذف این وقفه منجر می‌شود و در نتیجه، پوشش داخلی رحم نازک باقی مانده و فرد پریود نمی‌شود.

دکتر کاویتا ناندا، متخصص زنان و محقق سلامت باروری از سازمان FHI 360 با بیش از ۲۵ سال سابقه تحقیق در این حوزه، تأکید می‌کند که هیچ دلیل پزشکی برای نیاز به خونریزی ماهانه هنگام استفاده از قرص‌های ضدبارداری وجود ندارد. طبق گفته او، مصرف مداوم این قرص‌ها به همان اندازه مصرف دوره‌ای ایمن و مؤثر است. بسیاری از زنانی که از این روش استفاده می‌کنند، پس از چند ماه به آمنوره (قطع کامل قاعدگی) می‌رسند.

یکی از پرسش‌های رایج در مورد این روش، تأثیر آن بر باروری پس از قطع مصرف است. دکتر ناندا تأکید می‌کند که تاکنون هیچ شواهدی مبنی بر کاهش یا آسیب به باروری ناشی از مصرف مداوم یا طولانی‌مدت قرص‌های ضدبارداری وجود ندارد.

پس از توقف مصرف، هورمون‌های مصنوعی به سرعت از بدن خارج می‌شوند و چرخه طبیعی بدن—از جمله تخمک‌گذاری—از سر گرفته می‌شود. تنها در مورد تزریق‌هایی مانند دپو پروورا ممکن است بازگشت باروری زمان بیشتری ببرد.

عوارض جانبی مصرف مداوم، مشابه مصرف دوره‌ای است و ممکن است شامل حالت تهوع، سردرد یا لکه‌بینی در ماه‌های نخست باشد. با این حال، اغلب این عوارض با گذشت زمان کاهش می‌یابند. برای بسیاری از کاربران، فواید این روش—از جمله رهایی از دردهای قاعدگی، میگرن، کم‌خونی یا مسائل مرتبط با ناتوانی—بیش از عوارض احتمالی آن است.

نکته جالب آن‌که، هفته بدون قرص یا مصرف دارونماها در دهه ۱۹۵۰ و هنگام طراحی اولیه قرص‌ها، به دلایل پزشکی تعریف نشده بود. بلکه این طراحی با هدف شبیه‌سازی چرخه طبیعی بدن و کاهش نگرانی‌های فرهنگی و اجتماعی درباره پیشگیری از بارداری صورت گرفت. در دورانی که تست بارداری خانگی وجود نداشت، خونریزی ماهانه به‌نوعی اطمینان خاطر می‌داد که زن باردار نیست.

سایر روشهای ایمن برای توقف یا به تعویق انداختن قاعدگی را دکتر استیسی جاوری متخصص زنان و زایمان در مقاله‌ای از کلینیک کلیولند اینطور برمی شمارد :

دستگاه‌های داخل رحمی (IUD) هورمونی: این دستگاه‌ها با آزادسازی پروژسترون می‌توانند قاعدگی را کاهش داده یا متوقف کنند. با این حال، برای توقف قاعدگی در یک چرخه خاص مناسب نیستند.

حلقه‌های واژینال و برچسب‌های پوستی: این روش‌ها نیز با آزادسازی مداوم هورمون‌ها انجام می گیرد. با استفاده مداوم و بدون وقفه این حلقەها، می‌توان قاعدگی را متوقف کرد.

تزریق‌های هورمونی: تزریق پروژسترون هر سه ماه یک‌بار می‌تواند قاعدگی را به طور بلندمدت متوقف کند. با این حال، این روش ممکن است با عوارض جانبی مانند نفخ، تغییرات خلقی و افزایش وزن همراه باشد.

ایمپلنت‌های ضدبارداری: این میله‌های کوچک که زیر پوست بازو قرار می‌گیرند، با آزادسازی پروژسترون می‌توانند قاعدگی را متوقف کنند. در صورت عدم رضایت، می‌توان آن‌ها را برداشت.

امروزه، بسیاری از زنان با آگاهی بیشتر، تصمیم می‌گیرند از روش‌های ایمن برای توفق قاعدگی به شکلی استفاده کنند که با سبک زندگی و نیازهای شخصی آن‌ها هماهنگ باشد. دکتر ناندا توصیه می‌کند که انتخاب روش مناسب باید از طریق گفت‌وگویی صادقانه با پزشک انجام شود، نه صرفاً با تکیه بر توصیه‌های فضای مجازی که گاه مملو از اطلاعات نادرست است