شورای امنیت سازمان ملل متحد امروز درباره پیش‌نویس لغو تحریم‌های ایران رأی‌گیری می‌کند

شورای امنیت سازمان ملل متحد ممکن است امروز جمعه ١٩ سپتامبر گام تازه‌ای را به‌سوی تصویب پیش‌نویس قطعنامه‌ای برای لغو تحریم‌های ایران بردارد.

به گزارش خبرگزاری آلمان، رأی‌گیری درباره این پیش‌نویس ساعت ۱۰ صبح به وقت محلی (۱۴:۰۰ به وقت گرینویچ) انجام خواهد شد.

بر اساس قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت، که چارچوب قانونی توافق هسته‌ای میان ایران و قدرت‌های بزرگ را مشخص کرده است، این پیش‌نویس قرار است وضع موجود تحریم‌ها را حفظ کند اما تصویب آن نیازمند حمایت ۹ عضو از ۱۵ عضو شورای امنیت است.

منابع دیپلماتیک می‌گویند چنین حمایتی فراهم نشده و این موضوع به معنای بازگشت تحریم‌ها خواهد بود.

دیپلمات‌ها انتظار دارند این پیش‌نویس رد شود. آلمان، بریتانیا و فرانسه در پایان ماە اوت با استناد به نقض‌ جدی مفاد توافق هستەای سال ۲۰۱۵ از سوی ایران، از جمله غنی‌سازی اورانیوم فراتر از اهداف غیرنظامی، مکانیسم ماشه (بازگشت خودکار تحریم‌ها) را فعال کردند.

طبق اطلاعیه رسمی، مهلت ۳۰ روزه برای بازگشت تحریم‌ها اواخر هفته آینده به پایان می‌رسد.

حتی اگر قطعنامه رد شود، سه کشور اروپایی همچنان تا پایان هفته آینده فرصت خواهند داشت برای مذاکره و دستیابی به امتیازاتی از ایران که می‌تواند مانع اجرای تحریم‌ها شود.

بااین‌حال، دیپلمات‌ها تحقق چنین سناریویی را بعید می‌دانند، زیرا پس از خروج آمریکا از برجام، ایران بخشی از تعهدات خود، به‌ویژه در حوزه غنی‌سازی اورانیوم را کنار گذاشته است.

کشورهای غربی به تهران مظنون‌اند که در پی دستیابی به سلاح هسته‌ای است؛ اتهامی که ایران رد می‌کند و بر حق خود برای توسعه برنامه هسته‌ای با اهداف صلح‌آمیز تأکید دارد.

در همین زمینه، پاریس، لندن و برلین چند هفته پیش از انقضای قطعنامه ۲۲۳۱، اعلام داشتەاند کە مکانیسم ماشه را فعال خواهند کرد. با این وجود سه کشور اروپایی این هفته اعلام کردەاند کە همچنان منتظر اقدامات ملموس از سوی ایران هستند.

در همین بارە، عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، امروز جمعه ١٩ سپتامبر اعلام کرد که تهران به قدرت‌های اروپایی «پیشنهادی عادلانه و متوازن» درباره پرونده هسته‌ای ارائە داده است تا از بازگشت تحریم‌های سازمان ملل جلوگیری شود.

او در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: ایران پیشنهادی نوآورانه، عادلانه و متوازن ارائه می‌دهد که به نگرانی‌های واقعی پاسخ می‌دهد و برای دو طرف سودمند است.

با این وجود، بنابە بن بست ایجاد شدە، عراقچی اظهار داشتە است کە اکنون زمان آن فرا رسیده است که شورای امنیت سازمان ملل متحد وارد عمل شود و دیپلماسی را جایگزین تقابل سازد. او گفته است خطر در بالاترین حد خود قرار دارد.

همچنین سعید خطیب‌زاده، معاون وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران نیز اقدام قدرت‌های اروپایی برای بازگرداندن تحریم‌های بین‌المللی تا پایان ماه جاری را تبعیض‌آمیز و سیاسی خواند. او در ژنو گفت:

آنچه اروپایی‌ها انجام می‌دهند تبعیضی با انگیزه سیاسی است... آنها با تلاش برای سوءاستفاده از سازوکار توافق هسته‌ای در چندین سطح اشتباه می‌کنند.

به باور تروئیکای اروپایی‌، توافق ۹ سپتامبر میان ایران و آژانس بین‌المللی انرژی اتمی درباره چارچوب همکاری جدید کە در قاهرە انجام شد، کافی نیست.

بر این اساس، چنین توافقی تاکنون موجب ازسرگیری فوری بازرسی‌ از سایت‌های هستەای ایران نشدە است. تهران پس از حملات اسرائیل و آمریکا به تأسیسات هسته‌ای خود در ماه ژوئن و در جریان جنگ ۱۲روزه، مانع از ادامە بازرسی‌ها از تاسیاست هستەای خود شدە است.

امانوئل مکرون، رئیس‌جمهور فرانسه، در مصاحبه‌ای با یک شبکه اسرائیلی که روز پنجشنبه منتشر شد، در پاسخ به این پرسش که آیا تحریم‌ها علیه ایران در پایان ماه دوباره اعمال می‌شوند یا خیر، اظهار داشت:

بله، چنین فکر می‌کنم، زیرا آخرین چیزی که از ایرانی‌ها دریافت کردیم جدی نبودە است.

بە منظور تصویب پیش‌نویس جلسه امروز، علاو بر نظر روسیه و چین که مخالف بازگشت تحریم‌ها هستند، ۹ رأی موافق از مجموع ۱۵ عضو نیاز است که منابع دیپلماتیک دستیابی بە این حد نصاب را بعید قلمداد می کنند.

در این بارە، ریچارد گوان از گروه بین‌المللی بحران گفتە است: الجزایر و پاکستان شاید با روسیه و چین همراهی کنند، اما رای دیگر اعضا احتمالاً مخالف یا ممتنع خواهد بود. بنابراین اروپایی‌ها و آمریکایی‌ها نیازی به استفاده از حق وتو نخواهند داشت.

در صورت رد قطعنامه، تحریم‌های سازمان ملل متحد علیە ایران از پایان هفته آینده دوباره اعمال خواهند شد. ناظران بر این باورند کە ممانعت از ازسرگیری مجدد تحریم‌ها و اعمال مکانیسم ماشە صرفا در صورت ارسال سیگنال‌هایی جدید از سوی تهران، امکان‌پذیر خواهد بود.