رهگیری و سرنگونی سه پهپاد بمب‌گذاری‌شده بر فراز پایتخت اقلیم کردستان در بامداد روز گذشتە، تازه‌ترین مورد از موج حملاتی است که از آغاز جنگ ایران با ائتلاف آمریکا و اسرائیل، اقلیم کردستان را با وجود اعلام بی‌طرفی، به یکی از صحنه‌های گسترش درگیری‌های منطقه‌ای تبدیل کرده است. تداوم این حملات، بار دیگر مسئله دامنه حملات جمهوری اسلامی در خاک عراق و پیامدهای آن برای امنیت اقلیم کردستان را برجسته کرده است. در بامداد جمعه ۱۴ اوت، سه پهپاد بمب‌گذاری‌شده بر فراز اربیل رهگیری و منهدم شدن

هم‌زمان با گسترش جنگ ایران و آمریکا، دریای خزر به شریان تازه انتقال تدارکات نظامی روسیه به ایران تبدیل شده است. این مسیر راهبردی که اکسپرس خزر نامیده شده است، با دور زدن فشار دریایی واشنگتن در خلیج فارس، همکاری نظامی مسکو و تهران را تقویت می‌کند و می‌تواند بر ادامه جنگ و موازنه قدرت در منطقه تاثیر بگذارد. روسیه بی‌سروصدا یک مسیر راهبردی جدید را برای انتقال تدارکات نظامی به ایران از طریق دریای خزر ایجاد کرده است. این کریدور لجستیکی که برخی آن را اکسپرس خزر می‌نامند، به ستون فق

لوموند محاکمه و محکومیت بشار اسد و شماری از مقام‌های حکومت پیشین را آزمونی تعیین‌کننده برای عدالت انتقالی در سوریه می‌داند. به باور این روزنامه، احمد الشرع با دو ضرورت همزمان روبه‌رو است. دولت جدید باید به مصونیت از مجازات پایان دهد و در عین حال، از تبدیل عدالت به انتقام جلوگیری کند. لوموند هشدار می‌دهد تجربه مصر و تونس نشان داده است که محاکمه دیکتاتورها، بدون استقرار عدالت مستقل و معتبر، مانع بازگشت اقتدارگرایی نخواهد شد. روزنامه فرانسوی لوموند در واکنش به صدور حکم اعدام بشا

آتش‌بس واشنگتن و تهران به نقطه‌ای دست یافتە است که مناقشه از تفسیر تفاهم‌نامه فراتر رفته و به آزمون اراده و تحمل هزینه تبدیل شده است. تهران با حفظ هرمز، غنی‌سازی و تشدید کنترل‌شده، می‌کوشد زمان را به اهرم چانه‌زنی تبدیل کند، اما این راهبرد زمانی پرریسک تر می‌شود که واشنگتن از استمرار بحران آسیب کمتری ببیند. در چنین وضعی، فرسایش اقتصادی ایران و فشار بر همسایگان می‌تواند مزیت بازدارندگی تهران را به عامل انزوای بیشتر و محاسبه اشتباه تبدیل کند. کشورهای عربی با نگاهی تردید آمیز بە

مرگ علی خامنه‌ای در حملات مشترک آمریکا و اسرائیل و حذف همزمان شماری از فرماندهان ارشد نظامی، جمهوری اسلامی را به بازآرایی ساختار قدرت سوق داده است. انتقال رهبری به مجتبی خامنه‌ای، ادغام ستاد کل نیروهای مسلح با قرارگاه خاتم‌الانبیا و بازگشت فرماندهان باسابقه سپاه، از حرکت نظام به سوی تمرکز فرماندهی و نظامی‌محوری بیشتر حکایت دارد که با هدف کاهش آسیب‌پذیری، بازسازی بازدارندگی و حفظ توان سرکوب داخلی دنبال می‌شود. مرگ علی خامنه‌ای در حملات مشترک آمریکا و اسرائیل در اواخر فوریه ۲۰۲

سیوان سعید ابتکار ترکیه بدون ترور در اصل آزمونی برای بازتعریف رابطه دولت با مسالە کرد است، نه صرفاً پروژه‌ای برای خلع سلاح پ‌ک‌ک. پایان شورش مسلحانه می‌تواند تهدید امنیتی را کاهش دهد، اما تداوم انکار حقوق زبانی، تمرکزگرایی و مصونیت خشونت دولتی، منازعه را از میدان نظامی به عرصه سیاسی منتقل خواهد کرد. موفقیت راهبردی این روند به توانایی آنکارا برای تبدیل پایان سلاح به یک قرارداد سیاسی جدید بستگی دارد که مسالە کرد را از یک چارچوب امنیتی به شریک برابر جمهوری تبدیل کند و بازتولید م

تحولات اخیر در رأس نظامی و امنیتی ایران، فراتر از یک بازسازی اداری ساده است. انتصاب همزمان حسین طائب به ریاست سازمان بسیج، محسن رضایی به دبیری شورای عالی امنیت ملی و شش فرمانده ارشد نظامی، نشان از یک بازآرایی عمیق و هدفمند در بالاترین سطوح قدرت دارد؛ بازآرایی که با نگاهی به شایعات و کشمکش‌های درونی چند سال اخیر، ابعاد روشن‌تری پیدا می‌کند. در روزهای ۱۸ و ۱۹ مرداد ۱۴۰۵، مجتبی خامنه‌ای، با صدور احکامی همزمان، دست به یک بازآرایی عمیق و هدفمند در بالاترین سطوح قدرت زد. انتصاب حسی

رامیار حسینی عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان با امضای توافق دفاعی مکه، چارچوبی را برای دفاع جمعی میان سه کشور ایجاد کردەاند که طی آن حمله مسلحانه به یکی از اعضا، حمله به هر سه کشور تلقی می‌شود. اما این سه کشور در جغرافیاهای متفاوت قرار دارند و با تهدیدهای امنیتی یکسانی روبه‌رو نیستند، ایران و حوثی‌ها برای عربستان تهدیدی مستقیم‌اند، در حالی که ایران برای ترکیه و پاکستان هم‌زمان یک همسایه مهم و بخشی از محاسبات امنیتی داخلی نیز محسوب می شود. روز جمعه، هفتم اوت، عربستان سعودی، تر

پنج ماه غیبت تصویری و صوتی مجتبی خامنه‌ای، ابهام درباره وضعیت او را افزایش داده است. پزشکیان از دیداری هفت‌ساعته و سلامت کامل او می‌گوید، اما فراخوان رسانه‌های نزدیک به حاکمیت برای دعا و قربانی‌کردن گوسفند، تردیدها را تقویت کرده است. بر پایه اطلاعات موجود، سه سناریو مطرح است: خامنه‌ای سالم است و ملاحظات امنیتی مانع حضورش شده‌اند؛ جراحات او ادامه دارد و قدرت جمعی اداره می‌شود؛ یا درگذشته یا ناتوان شده و اعلام واقعیت برای حفظ ثبات به تعویق افتاده است. پس از حمله هوایی به مجموعه

انتصاب عمر محمد جفتچی به فرماندهی لشکر ۶۲ را می‌توان بخشی از تلاش دمشق برای تمرکز فرماندهی ارتش و کاهش نفوذ شبکه‌های مسلح سابق ارزیابی کرد. جایگزینی ابوعمشه با فرمانده‌ای نزدیک به احمد شرع، در لشکری که بدنه و فرماندهان آن همچنان با شبکه ابوعمشه پیوند دارند، می‌تواند گامی برای انتقال تدریجی وفاداری نیروها از فرماندهان محلی به وزارت دفاع و ساختار مرکزی ارتش سوریه باشد. دولت انتقالی سوریه عمر محمد جفتچی معروف به مختار ترکی را به فرماندهی لشکر ۶۲ در استان حما منصوب کرد. این فرمان

کمیته پیگیری بازداشت‌شدگان نسبت به خطر اجرای احکام اعدام ده‌ها نفر از بازداشت‌شدگان اعتراضات دی‌ماه هشدار داده و اعلام کرده است که احکام برخی از آنان در دیوان عالی کشور تأیید شده و پرونده شماری دیگر همچنان در مرحله فرجام‌خواهی است. این کمیته با تأکید بر ضرورت جلوگیری از اجرای احکام، از خانواده‌ها خواسته اطلاعات پرونده‌ها را پیش از هر اقدام احتمالی منتشر کنند، زیرا چنین اقدامی می‌تواند امکان پیگیری حقوقی، جلب توجه نهادهای حقوق بشری و افزایش فشار برای توقف اعدام‌ها را فراهم کند

مئیر بن‌شبات افزایش نفوذ منطقه‌ای ترکیه را یکی از عوامل تشدید احتمال اصطکاک با اسرائیل می‌داند، اما تاکید می‌کند که ترکیه و ایران یکسان نیستند و هر یک به شیوه‌ای متفاوت از مواجهه نیاز دارند. از نگاه او، نفوذ ترکیه در سوریه، توافق دفاعی با عربستان و پاکستان، دکترین میهن آبی و حمایت از حماس، نگرانی‌های امنیتی اسرائیل را افزایش داده است. با این حال، بن‌شبات بر حفظ آرمان صلح، پرهیز از توافق‌های شتاب‌زده و حفظ آزادی عمل و حاشیه‌های امنیتی اسرائیل تاکید می‌کند. مئیر بن‌شبات، رئیس پ

زریان خالدی تابستان ۱۴۰۵، برای کارگران ایرانی، تنها تابستان یک بحران اقلیمی نیست, بلکە تلاقی چند بحران است؛ موج گرمایی که با رکوردهای تازه همراه شده، شبکه‌ی برقی که زیر فشار جنگ و تحریم به‌سختی سرپا مانده و اقتصادی که با تورم سه‌رقمی، کمترین انگیزه را برای هزینه‌کردن اضافی روی ایمنی کارگر به کارفرما می‌دهد. در چنین بستری، پرسش این گزارش ساده است که وقتی دما از پنجاه درجه فراتر می‌رود، قانون و دولت از چه کسی محافظت می‌کنند و چه کسی را زیر آفتاب رها می‌کنند؟ در نظام بین‌المللی

هشدار صندوق بین‌المللی پول از یک تغییر ساختاری در ریسک انرژی حکایت دارد: بازار نفت شوک هرمز را نه از طریق رفع اختلال عرضه، بلکه با مصرف ذخایر و ظرفیت‌های تعدیل‌کننده خود مهار کرده است. در نتیجه، ثبات قیمت‌ها می‌تواند تصویری گمراه‌کننده از تاب‌آوری بازار ایجاد کند، زیرا ظرفیت مازاد تولید، ذخایر و امکان کاهش بیشتر تقاضا محدود شده‌اند. بنابراین، تداوم اختلال در هرمز یا وقوع شوکی هم‌زمان در نقطه‌ای دیگر، می‌تواند بازار را از مرحله جذب بحران به مرحله بازقیمت‌گذاری شدید ریسک ژئوپلی

سمیە توحیدی پیمان مکه را باید نشانه گذار تدریجی خاورمیانه از وابستگی امنیتی به آمریکا به سوی موازنه‌سازی منطقه‌ای دانست. اهمیت راهبردی آن نه در تشکیل ناتوی اسلامی، بلکه در ترکیب سه مزیت مکمل نهفته است: سرمایه سعودی، فناوری دفاعی ترکیه و ظرفیت نظامی پاکستان. این سازوکار می‌تواند هم‌زمان قدرت بازدارندگی در برابر ایران و توان موازنه‌سازی در برابر برتری نظامی اسرائیل را افزایش دهد. با این حال، فقدان ساختار فرماندهی مشترک و تعهدات عملیاتی مشخص نشان می‌دهد که تبدیل این همگرایی سیاس

انتشار طرح تقویت همبستگی ملی و ادغام اجتماعی در ترکیه، از یک سو، روند حل مسالە کرد را وارد مرحله‌ای تازه نمودە و هم‌زمان خوش‌بینی محتاطانه‌ای را درباره چشم‌انداز آن برانگیخته است. این طرح برای خلع سلاح پ.ک.ک، بازگشت اعضای آن و تعیین وضعیت قضایی آنان چارچوب حقوقی مشخصی پیش‌بینی می‌کند. حامیان طرح با استناد به تجربه IRA و FARC، آن را زمینه‌ای برای گذار از منازعه مسلحانه به فرایند سیاسی ارزیابی می‌کنند، در حالی که فعالان کرد، دستیابی به صلح پایدار را مستلزم اصلاحات دموکراتیک، آز

علی‌اصغر فریدی در روز جمعه‌ای که نماز جماعت در مسجدالحرام برگزار می‌شد، سه رهبر جهان اسلام در همان شهر، پای سندی را امضا کردند که ممکن است نقشه امنیتی خاورمیانه را برای دهه‌های آینده بازتعریف کند، یا فقط یک بیانیه سیاسی زیبا باقی بماند. روز هفتم اوت ۲۰۲۶، در کاخ الصفا در مکه، محمد بن‌سلمان، ولیعهد و نخست‌وزیر عربستان، رجب طیب اردوغان، رئیس‌جمهور ترکیه و شهباز شریف، نخست‌وزیر پاکستان، توافقنامه مشترک دفاعی مکه را امضا کردند. شاکله این توافق بر این اساس شکل گرفتە است کە هر حم

اظهارات محمدباقر خرازی درباره مجتبی خامنه‌ای از آن جهت حائز اهمیت است که از بیرون ساختار قدرت بیان نشده، بلکه از شبکه‌ای خانوادگی و ایدئولوژیک برخاسته است که با بیت رهبری پیوند دارد. توصیف مجتبی به‌عنوان چهره‌ای تندروتر از پدرش، می‌تواند نشانه تغییر در شیوه اعمال قدرت باشد کە در آن از موازنه‌سازی و مصلحت‌گرایی علی خامنه‌ای به رهبری مستقیم‌تر و ایدئولوژیک‌تر منتهی میشود. از همین رو پرسش اصلی این است که چنین الگویی چگونه ائتلاف‌های درونی، نقش نهادهای امنیتی و ظرفیت انعطاف جمهور

رامیار حسینی جنگ روسیه و اوکراین که با تهاجم گسترده مسکو در ۲۴ فوریه ۲۰۲۲ وارد مرحله‌ای تازه شد، معمولاً با تصاویر شهرهای ویران‌شده، جبهه‌های نبرد و کشمکش‌های ژئوپلیتیک میان روسیه و غرب روایت می‌شود. اما بە نظر میرسد محدود کردن این جنگ به یک منازعه نظامی یا رقابت میان قدرت‌های بزرگ امپریالیستی و ضد امپریالیستی، بخش مهمی از واقعیت را پنهان می‌کند. آنچه امروز در اوکراین جریان دارد، ادامه کشمکشی تاریخی بر سر حق یک ملت برای تعریف مستقل هویت، تاریخ و سرنوشت سیاسی خود است. ولادیمیر

مجله آتلانتیک در گزارشی به قلم نانسی یوسف و جاناتان لمیر، بحران ذخایر موشکی آمریکا را بررسی کرده است که بنابە این گزارش فرصت ایالات متحده را برای پیروزی بر ایران را از میان برد. آتلانتیک تهدیدهای توخالی در کنار کمبود موشکها را دو عاملی قلمداد کردە است که باعث شدند دونالد ترامپ مزیت راهبردی آمریکا را از دست بدهد. ارتش آمریکا اکنون با خطر اتمام ذخایر موشکی خود روبه‌رو است. مقام‌های فعلی و سابق دفاعی آمریکا گفته‌اند بیش از پنج ماه پس از آغاز جنگ علیه ایران، ذخایر تسلیحات دوربرد