دستگیری جلاد نوگره سلمان در عراق پس از هشت ماه تحقیقات مخفیانه

دستگیری عجاج احمد حردان تکریتی معروف به «جلاد نوگره سلمان» در سوریه پس از سال‌ها فرار، یادآور یکی از تاریک‌ترین فصل‌های تاریخ عراق است. او از عاملان اصلی شکنجه و کشتار کُردها در جریان عملیات انفال بود؛ جنایتی سازمان‌یافته که هنوز زخم‌هایش در حافظه جمعی مردم کُردستان باقی‌ست.

به گزارش رسانه‌های اقلیم کُردستان، نیروهای امنیت ملی عراق با همکاری دفتر ریاست جمهوری این کشور، موفق به دستگیری عجاج احمد حردان تکریتی، معروف به «جلاد نوگره سلمان»، شدند. وی در جریان عملیات انفال در دهه ۱۹۸۰ از نقش کلیدی در شکنجه و قتل کُردهای بازداشت‌شده در زندان مخوف نوگره سلمان برخوردار بود.

پری نوری، مشاور ریاست جمهوری عراق، اعلام کرد که این دستگیری پس از هشت ماه تحقیقات دقیق و مخفیانه صورت گرفته و تأکید کرد که فرد بازداشت‌شده در سلامت کامل به‌سر می‌برد. به گفته او، تأخیر در اعلام خبر به دلیل لزوم گردآوری مدارک و اعترافات کامل بود.

در همین بارە، نوری با اشارە بە تلاش کردها و ریاست جمهوری عراق افزود: رئیس جمهور عراق، عبدالطیف رشید و شاناز ابراهیم احمد، بانوی نخست عراق، بە مدت ٨ ماە فرایند تعقیب و دستگیری عجاج را پیگیری کردند. در این بارە تمامی پیگیریها با نظارت بانوی نخست عراق، انجام شدە است.

عجاج، از اهالی شهر تکریت در استان صلاح‌الدین و از طایفه البوناصر وابسته به صدام حسین، در سال‌های پایانی دهه ۱۹۸۰ مسئولیت بازداشتگاه نوگره سلمان را بر عهده داشت.

بازماندگان انفال می‌گویند که او با بی‌رحمی بی‌نظیری زندانیان را شکنجه می‌کرد و پس از تیراندازی یا اعدام اعضای خانواده‌ها، اجساد آنان را جلوی سگ‌های خود می‌انداخت.

عجاج پس از سقوط رژیم بعث مدتی در کرکوک زندگی می‌کرد و سپس به سوریه گریخت. بنا بر گزارش‌ها، او در منطقه‌ای از دمشق ساکن شده و با پسر کوچکش، رائد، زندگی می‌کرد. دو پسر دیگر او از اعضای گروه القاعده بودند که در درگیری‌هایی در استان صلاح‌الدین کشته شدند.

دستگیری عجاج تکریتی در حالی صورت گرفته که روند رسیدگی به جنایات رژیم بعث و اجرای عدالت برای قربانیان انفال همچنان یکی از مطالبات تاریخی مردم کُردستان عراق به‌شمار می‌رود.

عملیات انفال مجموعه‌ای از حملات نظامی، پاک‌سازی اتنیکی و اقدامات سرکوبگرانه بود که در سال‌های ۱۹۸۷ تا ۱۹۸۹ به فرمان صدام حسین و تحت نظارت علی حسن المجید، معروف به «علی شیمیایی»، علیه مردم کُردستان عراق اجرا شد.

هدف این عملیات، نابودی مقاومت جنبش کُرد بود و به یکی از فجیع‌ترین نمونه‌های نسل‌کشی در تاریخ معاصر خاورمیانه بدل شد.

در جریان انفال، بیش از ۱۸۲ هزار نفر از کُردها کشته یا ناپدید شدند، هزاران روستا با خاک یکسان شد و ده‌ها هزار زن، مرد و کودک به زندان‌ها و بازداشتگاه‌های مخفی ازجمله نوگره سلمان انتقال یافتند.

زندان نوگره سلمان، واقع در صحرای السماوه، یکی از بدنام‌ترین بازداشتگاه‌های این دوران بود؛ جایی که بسیاری از بازداشت‌شدگان، به‌ویژه زنان و کودکان، تحت شکنجه، گرسنگی، بیماری و اعدام‌های دسته‌جمعی جان باختند.