اسرائیل و مذاکرات با ایران: محاسبات تشدید تنش و بازدارندگی

در حالی که واشنگتن به‌طور آشکارا در تلاش است از هرگونه اقدام نظامی یک‌جانبه علیە جمهوری اسلامی ایران در طول دوره مذاکرات جلوگیری کند، این گفتگوها با افزایش سطح نگرانی در درون نهادهای امنیتی اسرائیل هم‌زمان شده است.

بنابە گزارشی از ساکی نیوز عربی، در چارچوب این معادله پیچیده، بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، نشستی را با روسای نهادهای امنیتی برگزار کردە است تا سناریوهای احتمالی و از جملە حملە حوثیهای یمن بە اسرائیل در این رابطە بررسی شود.

زیرا ارزیابی دستگاههای اطلاعاتی اسرائیل حاکی از آن است که در صورت حمله آمریکا به ایران، احتمال پیوستن حوثی‌های یمن به هرگونه رویارویی وجود دارد.

در این بارە، نذیر مجالی، روزنامه‌نگار متخصص در امور اسرائیل، به اسکای‌نیوز عربی گفتە است کە احساس غالب در اسرائیل این است که مذاکرات جاری احتمالاً به شکست خواهد انجامید. به گفته او:

برخی محافل اسرائیلی حتی خواهان این شکست هستند، زیرا معتقدند برای دستیابی به یک توافق واقعی، باید پیش‌تر یک حمله نظامی علیه ایران انجام شود تا موقعیت آن تضعیف گردد.

او افزود نشست اخیر کابینه عمدتاً بر نحوه مواجهه با سناریوی فروپاشی مذاکرات و آمادگی برای احتمال تشدید اوضاع به یک جنگ گسترده‌تر، که اسرائیل را نیز درگیر خواهد کرد، متمرکز بوده است.

اعتماد به نفس بیش از حد ایران و بانک اهداف اسرائیل

در ادامە این گزارش، مجالی به گزارش‌های منتسب به موساد اشاره کردە است که نشان می‌دهند رهبر جمهوری اسلامی ایران، پس از دریافت پشتیبانی موشکی از چین و روسیه، با اعتماد به نفسی بیش از حد عمل می‌کند و وضعیت را به‌اشتباه تفسیر می‌کند. به گفته او:

این امر باور تهران به توان مقاومت در برابر هرگونه حمله آمریکا یا اسرائیل را تقویت کرده و اسرائیل را به این جمع‌بندی رسانده است که این روحیه باید از طریق حملات نظامی دردناک شکسته شود.

او توضیح داد تل‌آویو از در اختیار داشتن یک بانک هدف گسترده در داخل ایران سخن می‌گوید که آن را در اختیار آمریکایی‌ها قرار داده است.

در مقابل، طرف آمریکایی نیز فهرستی از اهداف دارد که به ارزیابی اسرائیل می‌تواند به تهران آسیب بزند و آن را وادار به بازنگری در موضع مذاکره کند.

به گفته مجالی، اسرائیل پیش‌تر در ورود به رویارویی مستقیم محتاط بود. در جریان اعتراضات داخلی ایران، پیام‌های اطمینان‌بخشی به تهران ارسال شد و پاسخ‌های مشابهی نیز دریافت گردید که نشان می‌داد هیچ‌یک از طرفین خواهان تشدید تنش نیستند. اسرائیل در آن مقطع با حمله آمریکا مخالفت می‌کرد، زیرا معتقد بود چنین اقدامی نه به سرنگونی رژیم می‌انجامد و نه به جنبش اعتراضی کمکی می‌کند.

با این حال، مجالی می‌گوید این رویکرد با شتاب تحولات و اصرار واشنگتن بر تشدید اوضاع تغییر کرده و اسرائیلی‌ها را به این باور رسانده است که این مسیر باید از سطح محاسبه به اقدام عملی برسد.

او تأکید کرد اولویت اسرائیل تضعیف نیروهای نیابتی ایران در منطقه، به‌ویژه حوثی‌ها، پیش از هرگونه درگیری مستقیم با تهران است.

هماهنگی آمریکا و اسرائیل

مجالی سطح روابط اسرائیل با ایالات متحده آمریکا را استثنایی توصیف کردە و بر این باور است کە چنین هماهنگی‌ای معمولاً تنها در شرایط اضطراری یا جنگ‌های بزرگ مشاهده می‌شود.

در این بارە، او به تداوم سفرها میان فرماندهان ارشد نظامی، مشارکت رئیس موساد در این رایزنی‌ها و بررسی برنامه‌های مشترک برای حفاظت از اسرائیل در صورت حمله ایران و سازوکارهای پاسخ هماهنگ آمریکا و اسرائیل اشاره کرد. به گفته مجالی:

بحث‌های اسرائیل درباره راه‌های ایجاد تغییر در ایران به این جمع‌بندی رسیده است که در نبود رهبری متحد و ضعف چهره‌های جایگزین، اعتراضات مردمی و اپوزیسیون پراکنده برای سرنگونی رژیم کافی نیست.

او به افزایش صحبت‌ها در اسرائیل درباره شکل‌گیری یک بلوک اپوزیسیون داخلی اشاره کرد و گفت مفهومی که تا چند هفته پیش با تردید همراه بود، اکنون جدی‌تر مطرح می‌شود کە نشاندهندە نشانه‌هایی از تغییر ارزیابی‌ها بر اساس داده‌های جدید بە شمار می رود.

این کارشناس امور اسرائیل معتقد است نتانیاهو به محاسبات دقیق انتخاباتی پایبند است و هرگونە تصمیمی را درباره ورود به جنگ یا پرهیز از آن ربرای موقعیت سیاسی خود حیاتی می‌داند. همین مسالە او را وادار می نماید کە تا حد زیادی از ارزیابی‌های نهاد نظامی و امنیتی تبعیت کند.

مجالی تحلیل خود را با این جمع‌بندی پایان می دهد که اگر دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، به توافقی با ایران دست یابد، اسرائیل عملاً امکان اقدام نخواهد داشت، زیرا چنین توافقی اسرائیل را از نظر سیاسی مقید کرده و اهرم‌های فشار آن را تضعیف می‌کند.