روایت یکی از شاهدان اعتراضات شب گذشتە ساری از سرکوب معترضان

اعتراضات شب ۱۵ دی در ساری نمونه‌ای از گسترش سریع حرکت‌های اعتراضی در شهرهای کوچک و متوسط ایران است که با ترکیبی از نسل جوان، شبکه‌های شهری محدود و کنترل امنیتی سنگین مواجه‌اند. در مقابل، انسجام مکانی تجمع‌ها، استفاده از خیابان‌ها و میدان‌ها برای مسدود کردن مسیرها و حضور پهپادها و نیروهای مسلح، نشان‌دهنده تجربه و سازمان‌یافته مردم و در عین حال واکنش قهرآمیز و استراتژیک حکومت برای مهار حرکت‌های اجتماعی است.

شامگاه ۱۵ دی ۱۴۰۴، تعدادی از شهرهای شمال ایران، از جمله ساری، صحنه اعتراضات گسترده علیه حکومت جمهوری اسلامی ایران بودند. بر اساس روایت یک شاهد عینی کە با آرنانیوز گفتگو کردە است، خیابان‌ها و میادین اصلی شهر از جمله میدان شهدا، میدان ساعت، خیابان‌های انقلاب، فرهنگ و قارن به طور کامل توسط معترضان مسدود بود و امکان تردد وسایل نقلیه و ورود سریع نیروهای امنیتی از بین رفت.

بنابە گفتە این شاهد عینی، تجمع‌ها از ساعت هفت شب آغاز شد و حدود ساعت هشت تا هشت و نیم درگیری میان معترضان و نیروهای امنیتی شروع شد.

شاهد عینی می‌گوید که بیشترین جمعیت در خیابان قارن، محل بازار اصلی شهر، و همچنین در سه‌راه قارن و فرهنگ، میدانی کوچک در مرکز ساری، تجمع کرده بودند. جمعیت چند هزار نفری معترض شعارهایی علیه حکومت سر می‌دادند و گروه‌های سیاسی و سنی متفاوتی در میان آنان قابل تشخیص بود.

این شاهد عینی در ادامە بە آرنا نیوز می گوید: شمار مردم خیلی زیاد بود، بیشترین جمعیت در خیابان قارن تجمع کردە بود، بازار اصلی شهر در این خیابان واقع شدە است.

جمعیت زیادی نیز در سە راە قارن و فرهنگ تجمع کردە بودند کە میدانی نسبتا کوچک در ساری محسوب می شود.

خیابان‌های قارن، شهدا، میدان ساعت و سە راە شهدا بە فرهنگ کاملا توسط معترضین مسدود شدە بود، بە طوری کە امکان تردد وسایل نقلیە را، بە ویژە جهت ممانعت از حضور سریع نیروهای امنیتی سلب کردە بود. این منبع بە آرنا نیوز می گوید:

شمار جمعیت بسیار زیاد بود، چیزی حدود چند هزار نفر، کە شعارهایی علیە حکومت سر میدادند. مثل شعار خامنەای ضحاک، میکشیمت زیر خاک یا شعار مرگ بر دیکتاتور. همە مدل آدمی در میان تجمع کنندگان حضور داشت و از شعارها می‌شد تشخیص داد کە گرایش‌های سیاسی مختلفی بین جمعیت هست.

بە نقل از این شاهد عینی، تجمع کنندگان عموما هم جوانان ١٨ تا ۲۳ یا ۲۴ سالە بودند، کە از قبل کفشهای کتانی و لباس‌های تیرە پوشیدە بودند و ماسک نیز بە صورت داشتند، زیرا در خیابان‌های ساری، حتی در خیابان‌های فرعی این شهر دوربین‌های زیادی کار گذاشتە شدە و خیلی از مردم معتقدند کە این دوربین‌ها بخشی با اهداف امنیتی و کنترل اجتماعی نصب شدەاند.

بنابر روایت این شهروند، در حالیکە تجمع کنندگان در حال شعار دادن بودند نیروهای امنیتی بە سمت وسط جمعیت ٣ یا ۴ گاز اشک‌آور شلیک کردند. حجم دود خیلی زیاد بود و بە سختی می‌شد نفس کشید، بعد این شلیک‌ها درگیری‌ها شروع شد. در رابطە با دستگیر شدگان، این شاهد عینی می گوید:

در خیابانی کە من بودم، در سە راە فرهنگ و قارن، چهار نفر رو دستگیر کردند کە یکی از آنها با کمک مردم توانست از دست ماموران فرار کند، اما سە نفردیگر، دو پسر جوان و یک دختر دستگیر شدند.

کم کم درگیری‌ها بالا گرفت و نیروها شروع بە تیراندازی کردند، ابتدا شلیکها هوایی بود اما سپس مشاهدە کردیم کە کە گلولەها بە درو دیوار اطراف می‌خورد. بالای سر جمعیت یک پهباد پرواز می‌کرد و از مردم در همان سە راە فرهنگ فیلم می‌گرفت. در خصوص شمار ماموران و نحوە برخورد آنها بە تجمع کنندگا، این شاهد میگوید:

تعداد مامورها خیلی کمتر از مردم معترض بود، شاید کل مامورهایی کە در این چهار خیابان من دیدم بە ۲۰۰ نفر هم نمی‌رسید، اما چون اسلحە داشتند مردم می‌ترسیدند، خصوصا کە شلیک هم می‌کردند. پهباد بالای سر جمعیت هم مردم را می‌ترساند. اما در کل تعداد مامورها زیاد نبود، خصوصا نیروهای گارد ویژە، تعداد مامورهای نیروی انتظامی بیشتر بود، رفتارشون هم با مردم خیلی خشن‌تر بود، آنها در واقع مردم معترض را بازداشت می‌کردند.

من با دیدن صحنەها خیلی شوکە شدە بودم، با اولین شعاری کە معترضان سر دادن شلیک گاز اشک‌آور و گلولە را شروع کردند. ساری شهری است کە زندگی شبانە خیلی شلوغ و پر شوری دارد، هر ساعتی از شب میتوانی بیرون بروی و یک رستوران یا کافە پیدا کنی و غذا یا نوشیدنی سفارش بدی، دیشب اما مامورها بە کافەها و رستوران‌ها هم حملە کردند، تابلوها و سردرهای بعضی از مغازەها را هم شکستند و همە را مجبور کردند کە کارشان را تعطیل کنند تا شاید بتوانند جمعیت در خیابان را بە خانە برگردانند و متفرق کنند. در بخش دیگری از مشاهدات خود، این شاهد می گوید:

بعد از بستن مغازەها، ماموران امنیتی تعدادی از معترضان را کە در جریان درگیری‌های خیابان فرهنگ بە سمت خیابان پیوندی عقب رفتە بودند، محاصرە کردند و همە را بە شکل دستەجمعی بازداشت و با خودشان بردند. نمی‌دانم دقیقا چند نفر اما همە نوجوان بودند.

همان دیشب اینترنت شهر را هم قطع کردند و تقریبا ٢٤ ساعت بعد دوبارە وصلش کردند.

در رابطە با تداوم تیراندازیها، این شهروند اهل ساری بە آرنا نیوز می گوید:

تیراندازی‌ها تا ساعت ۱۱:۳۰ دقیقە شب ادامە پیدا کرد، من با یکی از دوستام حوالی ساعت ١٢ بە محل درگیری‌ها برگشتیم تا ببینیم اضاع چطوریە، شهر کاملا خاموش شدە بود، سیمای ساری جوری شدە بود کە من نمی‌شناختمش و حتی خلوتی ترسناک هم بود.

او با اشارە بە نخستین روز آغاز اعتراضات در سری نیز یادآوری می کند کەاعتراضات ساری از دو شب قبل یعنی ۱۳ دی، بعد از مراسم شب پدر کە در سالن ورزشی سید رسول برگزار شد، آغاز شد.

بنابە روایت این شاهد، در آن شب بخش کوچکی از جمعیتی کە از سالن خارج شدند، شروع کردند بە شعار دادن، شعار "مرگ بر خامنەای" سر دادن، فردای آن شب یعنی ۱۴ دی تجمع اعتراضی در خیابان قارن برگزار شد، آن روز هم جمعیت زیاد نبود، اما نیروهای امنیتی بە سمت آن جمعیت کوچک هم گاز اشک‌آور شلیک کرد، معترضان هم سطل‌های آشغال را آتش زدند. روز ‌۱۵ دی اما، ساری بە یکبارە صحنە آن اعتراضات بزرگ شد.

این شهروند در پایان با انتقاد از رسانەها کە سرکوب شهروندان را در شهرهای کوچکتر بازتاب نمیدهند بە آرنا نیوز می گوید:

اینکە اعتراضات ساری معمولا درست رسانەای نمی‌شوند، دلیلش را هم نمی‌دانم، در اعتراضات زن، زندگی، آزادی هم این مشکل وجود داشت، از تمام اعتراضات این شهر تنها چند ویدیوی خیلی کوتاە منتشر شدە است.

اعتراضات ساری نمونه‌ای از تنش فزاینده میان شهروندان و قدرت حاکم است. واکنش گسترده معترضان، محدودیت‌های امنیتی و اقدامات مهارگرانه حکومتی، نشان می‌دهد که فضای اجتماعی ایران به سرعت در حال تغییر است و هر حرکت اعتراضی، حتی در شهرهای کوچک، پیامدهای گسترده سیاسی و اجتماعی دارد.