ایران پس از گسترش تحریمهای آمریکا وعده پاسخ داد
- 12 minutes ago
- 4 min read
متعاقب انتشار نحوە مواجهه اقتصادی آمریکا با ایران، مسئولان جمهوری اسلامی ایران تهدید کردند کە به تحریمهای اقتصادی گستردهتر آمریکا پاسخ خواهد داد. واشنگتن گفته است این تحریمها شریان حیاتی اقتصاد جمهوری اسلامی را قطع خواهد کرد، تهران نیز ابراز اطمینان کرده است کە شرکای اصلی تجاریاش در برابر کارزار فشار آمریکا مقاومت خواهند کرد.
اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، روز دوشنبه از اقدامات جدید آمریکا علیە جمهوری اسلامی ایران رونمایی کرد، اما از اعمال شدیدترین تحریمهایی کە پیش از آن انتظار میرفت، خودداری کرد. او گفت کشورهایی که به تجارت با ایران ادامه دهند، در معرض خطر قطع دسترسی به نظام مالی مبتنی بر دلار قرار خواهند گرفت.
بسنت از مشخص کردن کشورهایی که هدف این تحریمها خواهند بود یا زمان اجرایی شدن آنها خودداری کرد، اما اعلام نمود کە به این کشورها مهلت خواهد داد تا خود را با دستورالعملهای جدید تطبیق دهند.
وزارت خزانهداری آمریکا همچنین تحریمهای جدیدی را علیه ۶۰ فرد، نهاد و کشتی اعلام کرد، اما هیچیک از مؤسسات مالی چین که مظنون به تسهیل تجارت نفت ایران هستند، در این فهرست قرار نگرفتند.
ایران پیش از اعلام این اقدامات تهدید کرده بود هرگونه اقدام اقتصادی آمریکا را با پاسخ نظامی و کاهش بیشتر صادرات نفت از خلیج فارس پاسخ خواهد داد.
در این رابتە علی مدنیزاده، وزیر اقتصاد ایران نیز پس از اعلام اقدامات آمریکا گفت ایران برای تحریمهای آمریکا کاملاً آماده است. مدنیزاده به تلویزیون دولتی گفت:
دشمنان در پی به راه انداختن یک حمله تروریستی اقتصادی علیه ایران هستند، اما تهران نیز ابزارهای خود را در اختیار دارد و میداند چگونه این بازی را پیش ببرد. او افزود طرف مقابل نباید تصور کند رویکرد ایران صرفاً دفاعی خواهد بود و باید انتظار حمله از سوی تهران را نیز داشته باشد.
او گفت چین و روسیه اقدامات آمریکا را نپذیرفتهاند و پیشبینی کرد کشورهای دیگری نیز با این اقدامات مخالفت کنند.
پرستیوی به نقل از حسین محبی، سخنگوی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی نیز گزارش داد که در صورت تهدید زیرساختهای ایران، حملات سنگینی علیه منافع حیاتی آمریکا و مسیرهای انتقال انرژی انجام خواهد شد.
همزمان با این سخنان، مهدی چمران، رئیس شورای شهر تهران نیز با اشاره به احتمال تکرار حملات آمریکا، هشدار داد که در صورت شکلگیری چنین تصمیمی از سوی طرف مقابل، ایران اقدام پیشگیرانه انجام خواهد داد.
این سخنان در ادامه ادبیات تند مقامهای جمهوری اسلامی درباره احتمال ازسرگیری درگیریهای نظامی مطرح شده است.
ایران و آمریکا در ماه ژوئن یک توافق موقت امضا کرده بودند، اما این توافق که یادداشت اسلامآباد نام داشت، خیلی زود با مشکل روبهرو شد.
ارتش پاکستان نیز روز سهشنبه اعلام کرد اسلامآباد در تازهترین مذاکرات خود با تهران پیشرفت قابل توجهی داشته است. این گفتوگوها بر اقداماتی از جمله جلوگیری از تشدید بیشتر درگیری و بازگشایی تنگه هرمز متمرکز بود.
محسن نقوی، وزیر کشور پاکستان، که عاصم منیر، فرمانده ارتش، را در سفر به تهران همراهی کرده بود، در شبکه اجتماعی ایکس نوشت مسعود پزشکیان، رئیسجمهوری ایران، دیدگاه دولت خود را صریحاً مطرح کرد و دو طرف گفتوگوهای بسیار سازندهای درباره مسائل مرتبط داشتند.
نشانه چندانی از راهحل دیپلماتیک دیده نمیشود
در حالی که واشنگتن برای پایان دادن به جنگی که از محبوبیت برخوردار نیست و موجب افزایش قیمت انرژی شده با دشواری روبهرو است، دولت دونالد ترامپ بر افزایش فشار اقتصادی حساب باز کرده است.
از سوی دیگر، اگرچه هیچیک از دو طرف طی هفتههای اخیر حمله بزرگی را انجام ندادهاند، اما هیچ نشانهای از دستیابی به راهحلی دیپلماتیک برای پایان دادن به جنگ دیده نمیشود. آمریکا در پی یافتن راههای تازهای برای متوقف کردن حملات ایران به کشتیها در خلیج فارس و همچنین حملات اخیر متحدان تهران در دریای سرخ است.
جنگ بخش بزرگی از توان نظامی متعارف ایران را تضعیف کرده است، خسارتهای اقتصادی فراوانی را از خود بر جای گذاشتە است، با این حال جمهوری اسلامی همچنان از توان موشکی و پهپادی کافی برای حمله به کشورهای همسایه در خلیج فارس و تهدید نفتکشها در تنگه هرمز برخوردار است.
اما وضعیت برنامه هستهای ایران که آمریکا و اسرائیل در پی از بین بردن آن هستند، همچنان بهطور دقیق مشخص نیست.
تجارت نفتی با چین
بسنت در پاسخ به این پرسش که چرا تحریمهای عملی علیه ایران اعمال نکرده و از مشخص کردن کشورهای هدف نیز خودداری کرده است، گفت چرا باید بخواهد نظام مالی جهانی را نابود کند.
او افزود قصد دارد به کشورها و شرکتها زمان کافی برای قطع روابط بدهد.
بسنت پیشتر از چین خواسته بود در رابطە با موضوع ایران با آمریکا همکاری کند. چین طی چند سال گذشته بزرگترین خریدار نفت ایران بوده است، اما محاصره بنادر ایران از سوی آمریکا که در اواسط ژوئیه دوباره برقرار شد، جریان نفت ایران به چین را از هماکنون کاهش داده است.
در آستانه مذاکراتی که انتظار میرود ماه آینده میان دونالد ترامپ و شی جینپینگ، رئیسجمهوری چین، برگزار شود، واشنگتن نگران واکنش چین به هرگونه تحریمی است که بانکهای این کشور را هدف قرار دهد. از سوی دیگر هرگونه محدودیت بر صادرات مواد معدنی حیاتی چین نیز موضوعی بسیار حساس برای آمریکا قلمداد می شود.
بسنت روز دوشنبه در پاسخ به پرسشی درباره بانکهای چینی گفت آمریکا میخواهد روشن کند که هیچکس از دامنه تحریمهای این کشور مصون نیست.
وزارت خارجه چین نیز اعلام کرد تحریمها و شیوههای اعمال فشار کمکی به حل مسئله نمیکنند و پکن اقدامات لازم را برای حفاظت از منافع خود انجام خواهد داد.
برآیند تحولات نشان میدهد واشنگتن در پی تغییر مرکز ثقل فشار از عملیات نظامی مستقیم به محاصره و فرسایش اقتصادی است، در حالی که ظرفیت بازگشت به گزینه نظامی را حفظ میکند.
پرهیز فعلی از هدفگیری مؤسسات مالی چین نیز نشان میدهد آمریکا میکوشد فشار بر تهران را بدون ایجاد رویارویی اقتصادی پرهزینه با پکن تشدید کند.
در مقابل، جمهوری اسلامی با تهدید منافع آمریکا، کشتیرانی و جریان انرژی، درصدد افزایش هزینه اجرای این راهبرد و ایجاد بازدارندگی است.
در فقدان گشایش دیپلماتیک، این الگو خطر شکلگیری تقابل فرسایشی چندسطحی را افزایش میدهد که اقتصاد ایران، تجارت نفت با چین و امنیت تنگه هرمز سه محور تعیینکننده آن خواهند بود.
