نقش احتمالی جمهوری اسلامی ایران در حادثه فلای‌دبی بررسی می‌شود
سمیە توحیدی
بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل اعلام نمودە است کە این کشور اطلاعاتی در اختیار دارد که نشان می‌دهد حزب‌الله و حماس برای حمله به اسرائیل و اتباع اسرائیلی در خارج برنامه‌ریزی می‌کنند. این اظهارات همزمان با تحقیقات درباره حادثه امنیتی پرواز فلای‌دبی از دبی به تل‌آویو مطرح شده است، هرچند نتانیاهو گفته اسرائیل هشدار مشخصی درباره این پرواز نداشته و هنوز برای تعیین هرگونه ارتباط احتمالی ایران با حادثه زود است.
نتانیاهو چهارشنبه ۳۰ سپتامبر در مصاحبه با جیم سیوتو در شبکه CNN گفت اسرائیل اطلاعات فراوانی دریافت می‌کند که به گفته او نشان می‌دهد نیروهای نیابتی جمهوری اسلامی ایران، به‌ویژه حزب‌الله و حماس، برای حمله به اسرائیل و شهروندان اسرائیلی در خارج برنامه‌ریزی می‌کنند. او درباره زمان، مکان یا اهداف احتمالی این حملات جزئیاتی را ارائه نکرد.
این اظهارات یک روز پس از آن مطرح شد که نتانیاهو هنگام بازدید از پایگاه هوایی تل‌نوف درباره احتمال حمله به اسرائیل پیش از انتخابات ۲۷ اکتبر هشدار داده بود.
جروزالم پست روز سه‌شنبه به نقل از او گزارش داد نشانه‌هایی وجود دارد که دشمنان اسرائیل ممکن است در آستانه انتخابات برای انجام حمله تلاش کنند. نتانیاهو در آن سخنان از کشور یا گروه مشخصی نام نبرد.
کمتر از یک روز بعد، پرواز FZ1073 فلای‌دبی که از دبی عازم تل‌آویو بود، بر فراز عربستان سعودی با یک حادثه امنیتی روبه‌رو شد و پس از تغییر مسیر در فرودگاه تبوک فرود اضطراری کرد.
سازمان کل هوانوردی غیرنظامی امارات در اطلاعیه رسمی ۳۰ سپتامبر وقوع یک حادثه امنیتی در این پرواز را تأیید کرد و گفت وضعیت تحت کنترل قرار گرفته و شماری از اعضای خدمه که در جریان حادثه زخمی شده بودند، برای درمان به بیمارستان منتقل شده‌اند.
این سازمان در اطلاعیه اولیه درباره هویت فرد مظنون یا انگیزه او توضیحی ارائه نکرد و اعلام کرد تحقیقات با همکاری مقام‌های مربوطه ادامه دارد.
فلای‌دبی نیز در بیانیه رسمی خود اعلام کرد پرواز دبی به تل‌آویو در مسیر با حادثه‌ای روبه‌رو شده و پس از تغییر مسیر با موفقیت در تبوک فرود آمده است. این شرکت گفت مسافران در امنیت هستند و با مقام‌های مسئول برای بررسی حادثه همکاری می‌کند.
رویترز روز پنج‌شنبه در گزارشی درباره تازه‌ترین یافته‌های تحقیقات نوشت کمک‌خلبان در میانه پرواز به خلبان حمله کرده و هواپیما در کمتر از ۳۰ ثانیه حدود ۱۴ هزار پا ارتفاع از دست داده است.
بر اساس این گزارش، خلبان زخمی توانست در کابین را باز کند و پس از ورود مسافران، کمک‌خلبان مهاجم مهار شد. خلبانان دیگری که در میان مسافران حضور داشتند سپس در کنترل هواپیما و فرود آن در تبوک کمک کردند.
یک مقام اسرائیلی به رویترز گفته است فرد مظنون تبعه عمان است. مقام‌های عربستان سعودی پس از فرود هواپیما او را بازداشت کردند و تحقیقات درباره انگیزه وی ادامه دارد. تا زمان انتشار گزارش رویترز، مقام‌های عمان درباره هویت یا انگیزه فرد مظنون اظهارنظر علنی نکرده بودند.
مقام‌های امارات روز پنج‌شنبه اعلام کردند تحقیقات قضایی درباره حادثه آغاز شده است. خبرگزاری رسمی امارات در این رابطە گزارش داد بررسی‌ها علاوه بر شرایط وقوع حادثه، انگیزه فرد مظنون و احتمال ارتباط اقدام او با فعالیت تروریستی را دربر می‌گیرد و همچنین مشخص خواهد کرد که آیا این اقدام از پیش برنامه‌ریزی یا هدایت شده است.
فلای‌دبی در اطلاعات تکمیلی منتشرشده پس از حادثه نیز از اعلام انگیزه فرد مظنون خودداری کرد. رویترز به نقل از این شرکت گزارش داد علت اصلی حادثه همچنان مشخص نیست و شرکت هواپیمایی خواستار پرهیز از گمانه‌زنی تا پایان تحقیقات شده است.
نتانیاهو چهارشنبه شب در مصاحبه جداگانه‌ای با شان هنتی در شبکه فاکس‌نیوز، روایت اسرائیل از اتفاقات داخل کابین را تشریح کرد. او گفت خلبان اصلی پس از حمله کمک‌خلبان به شدت زخمی شد، اما توانست در کابین را باز کند و مسافران پس از ورود به کابین فرد مهاجم را مهار کردند.
فاکس‌نیوز در گزارش همراه این مصاحبه نوشت نتانیاهو از اقدام مسافرانی که برای مهار مهاجم وارد عمل شدند تمجید کرده و گفته است اقدام آنها از وقوع یک فاجعه جلوگیری کرده است.
هنتی در همان مصاحبه از نتانیاهو پرسید آیا ایران می‌تواند در حادثه نقش داشته باشد. نخست‌وزیر اسرائیل گفت هنوز برای چنین نتیجه‌گیری زود است و تحقیقات باید مشخص کند فرد مهاجم همدستانی داشته و آیا ایران با حادثه ارتباطی داشته است یا نه.
نتانیاهو در مصاحبه با CNN نیز گفت اسرائیل پیش از حادثه فلای‌دبی هیچ هشدار مشخصی درباره این پرواز دریافت نکرده بود. او گفت فرد مظنون در عربستان سعودی تحت بازجویی قرار دارد و ممکن است بعداً به امارات منتقل شود. نتانیاهو همچنین گفت با محمد بن زاید، رئیس امارات متحده عربی، گفت‌وگو کرده و اسرائیل ممکن است در تحقیقات مشارکت کند.
رویترز روز پنج‌شنبه گزارش داد مقام‌های اسرائیلی هنوز هیچ ارتباطی میان ایران و حادثه فلای‌دبی را به طور رسمی تأیید نکرده‌اند.
این خبرگزاری همچنین به نقل از نتانیاهو نوشت اسرائیل برای مشخص شدن انگیزه کمک‌خلبان و اینکه آیا افراد یا طرف‌های دیگری در این اقدام نقش داشته‌اند، پیگیری خواهد کرد.
حادثه فلای‌دبی یک روز پس از هشدار نتانیاهو درباره احتمال حمله پیش از انتخابات اسرائیل رخ داد. یائیر لاپید، رهبر اپوزیسیون، پس از دریافت جلسه توجیهی امنیتی درباره هشدار نخست‌وزیر گفت تهدیدهایی علیه اسرائیل وجود دارد، اما دلیلی برای ایجاد هراس عمومی نیست.
او همچنین گفته است اطلاعات ارائه‌شده به او شامل هشدار مشخصی درباره هواپیما یا حادثه‌ای مشابه پرواز فلای‌دبی نبوده است.
نتانیاهو نیز در پاسخ به پرسش CNN میان هشدارهای اطلاعاتی پیشین و حادثه FZ1073 ارتباط مستقیمی برقرار نکرد. او گفت اسرائیل اطلاعاتی درباره برنامه‌ریزی حزب‌الله و حماس برای حمله به اسرائیل و اتباع اسرائیلی در خارج دریافت کرده، اما هشدار مشخصی درباره پرواز فلای‌دبی نداشته است.
تحقیقات امارات اکنون بر انگیزه فرد مظنون، احتمال وجود همدستان و اینکه آیا اقدام او از پیش برنامه‌ریزی یا هدایت شده متمرکز است.
مقام‌های امارات احتمال انگیزه تروریستی را نیز بررسی می‌کنند، در حالی که فلای‌دبی اعلام کرده علت حادثه هنوز مشخص نشده است. نتانیاهو نیز در پاسخ مستقیم به فاکس‌نیوز گفته است هرگونه ارتباط احتمالی ایران با حادثه باید در جریان تحقیقات مشخص شود.
