
نتایج جستجو
1911 results found with an empty search
- رهبران کرد درگذشت پاپ فرانسیس را تسلیت میگویند
در پی درگذشت پاپ فرانسیس، رهبران و نهادهای سیاسی کرد از جمله مسعود بارزانی، نیچروان بارزانی، بافل طالبانی و ک.ج.ک، با انتشار پیامهای تسلیت، از او به عنوان صدای صلح، مدارا و همزیستی یاد کردند. آنان نقش پاپ را در حمایت از اقلیتها، گفتوگوی بینادیانی و همبستگی انسانی ستودند و یاد سفر تاریخی او به کردستان عراق را گرامی داشتند. شورای اجرایی کنفدرالیسم جوامع کردستان (ک.ج.ک) با انتشار پیامی درگذشت پاپ فرانسیس را تسلیت گفت. در این پیام، ک.ج.ک از پاپ به عنوان «شخصیتی با درک عمیق از ارزشهای انسانی و صلح جهانی» یاد کرده و بر نقش مهم او در حمایت از مظلومان و اقلیتها تأکید کرده است. این شورا همچنین حضور همدلانه پاپ با مردم خاورمیانه و حمایت او از همزیستی میان ادیان را ستوده است. مسعود بارزانی، رهبر حزب دموکرات کردستان عراق، نیز با صدور پیامی رسمی، پاپ فرانسیس را «مردی بزرگ» توصیف کرد که همواره در پی ترویج صلح، همزیستی، شفقت و انسانیت بود. او از خاطره سفر تاریخی پاپ به اقلیم کردستان در سال ۲۰۲۱ یاد کرد و آن را اقدامی نمادین در جهت همدلی با تمام اقلیتها و تلاش برای گفتوگوی بینادیانی دانست. وی همدردی خود را با تمام مسیحیان کردستان، عراق و جهان ابراز کرد. در همین راستا، نچیروان بارزانی، رئیس اقلیم کردستان، نیز در بیانیهای پاپ را «صدایی برای انسانیت و ارزشهای والای اخلاقی» توصیف کرد. او با اشاره به سفر پاپ به اربیل، تاکید کرد که این سفر نه تنها برای مسیحیان بلکه برای همهی مردم اقلیم امیدبخش و تاریخی بود. نچیروان بارزانی از نقش پاپ در حمایت از اقلیتهای مذهبی و قربانیان جنگ در عراق و سوریه تقدیر کرد. از سوی دیگر، بافل جلال طالبانی، رئیس اتحادیه میهنی کردستان، پاپ را شخصیتی جهانی دانست که با فروتنی و صداقت توانست قلب میلیونها انسان را به خود جلب کند. او در پیام خود، درگذشت پاپ را ضایعهای برای همهی صلحطلبان جهان دانست و از اقدامات انساندوستانه و فرامذهبی پاپ تقدیر کرد. در کنار رهبران سیاسی، جامعه زنان آزاد کردستان (ک.ژ.ک) نیز با صدور بیانیهای اعلام کرد که پاپ فرانسیس نماد مقاومت در برابر ظلم، صدای مظلومان، و حامی صلح و عدالت جهانی بود. این بیانیه خاطرنشان کرده که یاد پاپ در میان تمام خلقهایی که برای آزادی و برابری مبارزه میکنند، زنده خواهد ماند. این پیامها گویای آن هستند که پاپ فرانسیس در نزد بسیاری از شخصیتها و نهادهای سیاسی کردستان به عنوان شخصیتی اخلاقی، مدافع عدالت و همزیستی انسانی، شناخته شده است.
- کنفرانس وحدت ملی کردها در شمال-شرق سوریە برگزار می شود
مظلوم عبدی، فرمانده کل نیروهای دموکراتیک سوریه (SDF)، اعلام نمود که کنفرانس ملی وحدت احزاب کرد در شمالشرق سوریه روز ۲۶ آوریل ۲۰۲۵ برگزار خواهد شد. این نشست با هدف ایجاد اجماع سیاسی میان جریانهای کردی و تقویت موضع مشترک در برابر چالشهای داخلی و منطقهای برنامهریزی شده است. به گفته عبدی، این کنفرانس میتواند زمینهساز راهحلی عادلانه برای مسئله کردها در سوریه باشد. مظلوم عبدی، فرماندە نیروهای سوریە دمکراتیک در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس (توئیتر سابق) نوشت: وحدت کردها نه یک انتخاب، بلکه ضرورتی ملی برای آینده ماست». وی از تمام احزاب کردی خواست با نگاه مسئولانه در این ابتکار عمل مشارکت کنند و از فرصت کنونی برای انسجام بهره ببرند. این پیام در حالی منتشر می شود که این کنفرانس قرار بود پیشتر در ۱۸ آوریل برگزار شود اما به دلیل اختلاف نظرها میان احزاب به تعویق افتاد. به گفته منابع نزدیک به برگزارکنندگان این کنفرانس، یک کمیته مقدماتی متشکل از هفت عضو مسئول هماهنگی نهایی برای برگزاری این نشست شده است. این کمیته، بر پایه توافقات قبلی میان حزب اتحاد دموکراتیک (PYD) و شورای ملی کردهای سوریه (ENKS)، دستورکار نشست را تنظیم کرده است. حمایتهای سیاسی و پیامدهای احتمالی در بیانیهای جداگانه، شورای ملی کردهای سوریه از برگزاری این کنفرانس استقبال کرد و آن را «گامی ضروری و ملی برای خروج از بنبست سیاسی» توصیف کرد. به گفته این شورا، نشست مذکور با پشتیبانی مسعود بارزانی و ژنرال مظلوم عبدی از چهرەهای کلیدی در صحنە سیاسی کردستان برگزار میشود و امید میرود نقطه آغازی برای مرحلهای تازه از همکاری درونکُردی باشد. در همین رابطە فیصل یوسف، سخنگوی ENKS، نیز اظهار داشت: «ترس از شکست که فضای سیاسی کردها را فرا گرفته، بازتابی از تجربههای تلخ گذشته است. اینک باید از آن درس بگیریم و مانع تکرار اشتباهات پیشین شویم.» ترکیب شرکتکنندگان و دستورکار نشست پیشبینی میشود حدود ۳۰۰ تن در این کنفرانس شرکت کنند که از این میان ۱۷۰ نفر نماینده احزاب عضو اتحادیه میهنی کرد (PYD) بە عنوان بزرگترین حزب کرد روژاوا، و حدود ۱۳۰ تن نیز از اعضای شورای ملی کردهای سوریه (ENKS) متشکل از ١١ حزب، خواهند بود. همچنین نمایندگانی از احزاب دیگر از جمله حزب دموکرات پیشرو کرد سوریه، حزب اتحاد دموکرات کرد سوریه (یەکێتی)، حزب وفاق دموکرات، جنبش خۆبوون و چند جریان مستقل دیگر نیز حضور خواهند داشت. دستورکار اصلی نشست شامل بررسی ۱۳ بند توافق پیشین میان PYD و ENKS، تدوین استراتژی واحد رسانهای و سیاسی، و تشکیل هیأتی مشترک برای مذاکره با دولت دمشق خواهد بود. این کنفرانس، در صورت تحقق اهداف اعلامشده، میتواند نقطه عطفی برای بازتعریف جایگاه سیاسی کردهای سوریه در معادلات آینده این کشور بە شمار رود.
- نبرد بر سر چند هزار رأی؛ ابهام درخصوص سرنوشت دولت ائتلافی آلمان
photo: EPA انتخابات پارلمانی آلمان در سال ۲۰۲۵ با جنجالها و بحثهایی همراه و توجه بسیاری را از تحلیلگران را به خود جلب کرده است. حزب «اتحاد زهرا واگنکنشت » (ب.اس.و) که حدود دو سال پیش از حزب چپ (Die Linke) جدا شده، ادعا کرده است نارساییها و خطاهای رخداده در فرآیند رأیگیری و شمارش آراء، نتایج انتخابات را تحت تأثیر قرار دادهاند. پایان انتخابات پارلمانی در آلمان، بحثهای دامنەداری را در خصوص نارسایی ها و خطاهای روی دادە در آن دامن زدە است. در این بارە، حزب زهرا واکنشت BSW ادعا میکند که خطاهای انسانی، از جمله تخصیص نادرست آرای آنها به حزب مشابه «اتحاد آلمان» که عنوان مشابهی داشتە و از سوی دیگر، ابطال اشتباه برخی برگههای رأی، مانع از رسیدن این حزب به دستیابی بە حد نصاب پنج درصد شده است. این حزب با پیگیری از ۲۹۹ مسئول منطقهای انتخابات، که مسئول ۹۵,۱۰۹ حوزه رأیگیری (۶۶,۴۸۴ حضوری و ۲۸,۶۴۰ پستی) هستند، شواهدی از ناهنجاریها یافته است. به گزارش نشریه فرانکفورتر روندشاو فابیو دی ماسی، سیاستمدار ب.اس.او، اظهار داشته که: «دادهها نشان میدهند که به احتمال زیاد ما از سد پنج درصد عبور کردهایم». در ۵۰ حوزهای که بازشماری انجام شده، آرای بیشتری به ب.اس.او اختصاص یافته است. این حزب معتقد است که با تعمیم این نتایج به کل حوزه های رای گیری، میتواند آرای بیشتری در محدوده پنجرقمی کسب کند. با این حال، بدون بازشماری سراسری، اثبات این ادعاها دشوار است. جدال برای چند هزار رأی بی.اس.و با کسب ۴.۹۸۱ درصد آرا، تنها ۹,۵۲۹ رأی با حد نصاب فاصله داشت. پس از اصلاح برخی خطاها، ۴,۲۷۷ رأی بیشتر به این حزب اختصاص یافت، اما همچنان برای ورود به بوندستاگ کافی نیست. دی ماسی تأکید می کند که بازشماری میتواند نتایج را تغییر دهد و اکثریت اتحادیه (CDU/CSU) و حزب سوسیال دمکرات را به خطر اندازد. ب.اس.و همچنین به مشکلات رأیدهندگان خارج از کشور اشاره کرده است. به گزارش اشپیگل زهرا واگنکنشت مدعی است که ۲۳۰ هزار آلمانی خارجنشین به دلیل تأخیر در دریافت برگههای رأی نتوانسته اند رأی دهند، که میتوانست نتیجه را تغییر دهد. این حزب با استناد به پاسخ یکچهارم مسئولین انتخاباتی، خواستار بازشماری کامل نتایج انتخابات است. photo: Nadja Wohlleben/reuters ماراتن حقوقی: از بوندستاگ تا کارلسروهه حزب «اتحاد زهرا واگنکنشت» اعتراض خود را به بوندستاگ ارائه کرده و پرونده به کمیته بررسی انتخابات ارجاع شده است. اما این روند با انتقاد مواجه است. دی ماسی به فرانکفورتر روندشاو گفته است: «این نقص سیستم انتخاباتی است که بوندستاگ قاضی پرونده خودش باشد». برای موفقیت اعتراض، BSW باید ثابت کند که خطاها بر توزیع کرسیها تأثیر گذاشتهاند. اگر بوندستاگ اعتراض را رد کند، دیوان عالی فدرال مرجع بعدی است. در مارس ۲۰۲۵، دیوان عالی درخواست فوری BSW برای بازشماری را رد کرد و این حزب را به رعایت روند معمول ارجاع داد. به گزارش تاگسشاو این فرآیند ممکن است ماهها یا حتی سالها طول بکشد. تا ۱۷ آوریل ۲۰۲۵، بیش از ۸۰۰ اعتراض به بوندستاگ ارائه شده که ۴۳۰ مورد مربوط به مشکلات رأیدهندگان خارجنشین است. پیامدها: تغییر بازی سیاسی و مواضع ب.اس.او ورود اتحاد زهرا واگنکنشت به بوندستاگ میتواند معادلات سیاسی را دگرگون کند. با فرض عبور از حد نصاب پنج درصد، ب.اس.او میتوانست حدود ۳۵ کرسی از ٧٣٥ کرسی بوندستاگ را کسب کند. این امر به خودی خود موجب کاهش کرسیهای احزاب دیگر می شود: CDU/CSU (۲۸.۶ درصد) از ۲۱۰ کرسی به ۲۰۰ کرسی، حزب سوسیال دمکرات (۱۶.۴ درصد) از ۱۲۰ به ۱۱۲ کرسی، و احزاب کوچکتر مانند سبزها (۱۱.۶ درصد) و AfD (۲۰.۸ درصد) نیز با کاهش ۵-۱۰ کرسی مواجه میشوند. این تغییر، اکثریت ائتلافی CDU/CSU و حزب سوسیال دمکرات را از بین می برد و آنها را به ائتلاف با سبزها یا دیگر احزاب واخواهد داشت. ب.اس.و که از حزب چپ (Die Linke) انشعاب کرده است، مواضعی ضدجنگ دارد. این حزب در قبال جنگ غزه خواستار آتشبس فوری و توقف حمایت نظامی آلمان از اسرائیل است. در مورد اوکراین، این حزب با ارسال تسلیحات به کییف مخالف است و بر مذاکرات صلح تأکید دارد؛ موضعی که موجب انتقاد شدید دیگر احزاب شده و این حزب را متهم به هواداری از روسیه می کنند.
- خشونت و کشتار غیرنظامیان در مناطق تحت کنترل هیئت تحریر الشام در سوریە ادامه دارد
عکس از کرم المصری/ رویترز با وجود پایان رسمی جنگ، سوریه همچنان باخشونت های ساختاری و کشتار غیرنظامیان مواجه است.در ماه آوریل، سوریه شاهد موجی جدید از درگیرها و ناامنی ها بود. در همین رابطە، وزارت کشور حکومت جدید سوریه از خنثی کردن یک کودتا توسط وفاداران رژیم سابق در ۱۶ آوریل خبر داد. در ماه آوریل ۲۰۲۵، سوریه شاهد تشدید خشونتها، درگیریهای داخلی و اعدامهای فراقضایی بود. دهها غیرنظامی، از جمله زنان و کودکان، در حملات هدفمند و عملیاتهای امنیتی جان خود را از دست دادند. در حالی که دولت سوریه از خنثیسازی یک کودتا خبر میدهد، گزارشها از نقض گسترده حقوق بشر، مصادره خانهها و کشتار بر اساس وابستگی فرقهای حکایت دارند.در ماه آوریل ۲۰۲۵، سوریه شاهد موج جدیدی از خشونت، ناامنی و درگیریهای داخلی بود که بار دیگر شکنندگی اوضاع در این کشور بحرانزده را آشکار ساخت. حملات هدفمند، درگیریهای فرقهای، تلاش برای کودتا، و انفجار مینها در مناطق مختلف سوریه منجر به کشته شدن دهها نفر شد و چشمانداز صلح و بازسازی را با ابهام بیشتری روبهرو کرد. به نقل از خبرگزاری هاوار، دیدهبان حقوق بشر سوریه، مستقر در لندن گزارش دادە است در روزهای اخیر، حمص به یکی از کانونهای اصلی خشونت تبدیل شد. در یکی از حملات، افراد مسلح با پرتاب نارنجک و تیراندازی به یک مرد، همسر و برادرش را در محله کرمالزیتون به قتل رساندند. در حملهای دیگر، دو فرد مسلح سوار بر موتورسیکلت، یک زن و مرد علوی را در خیابان «مسکن پلیس» در شهر حمص هدف قرار دادند. مرد همانجا جان باخت و زن نیز به شدت زخمی شد. این حملات بخشی از یک موج بزرگتر انتقامجوییها و خشونتهای فرقهای بود که از آغاز سال ۲۰۲۵، ۵۳۳ کشته بر جای گذاشته است. در کنار این حملات هدفمند، درگیریهای داخلی نیز جان بسیاری از شهروندان را گرفت. در سوم آوریل، پنج نفر در مناطق تحت کنترل نیروهای دموکراتیک سوریه کشته شدند. در نهم آوریل، حملات گسترده نیروهای وزارت دفاع حکومت جدید سوریه به طرطوس، در ساحل غربی سوریه، منجر به کشته شدن حداقل ۳۲ نفر شد که ۱۷ نفر از آنان غیرنظامی بودند. همچنین، در حملات جداگانهای در دیرالزور، درعا، الحسکه و حماه نیز چندین تن از نیروهای امنیتی و شبهنظامیان جان خود را از دست دادند. در یکی از مهمترین تحولات سیاسی این ماه، وزارت کشور سوریه در ۱۶ آوریل از خنثی شدن یک کودتا خبر داد. به گفته مقامات، این تلاش توسط وفاداران به رژیم پیشین بشار اسد صورت گرفته بود و در بحبوحه ناآرامیهای امنیتی و درگیریهای فرقهای در کشور انجام شد. همچنین دو کشتار جمعی جدید در استان لاذقیه و چند حادثه جداگانه در لاذقیه و طرطوس از سوی دیده بان حقوق بشر سوریه مستند شده، که در مجموع منجر به کشته شدن ۵۷ غیرنظامی شدهاند. اکثر این قربانیان از جامعه علوی بودهاند. این در حالی است که پیشتر در ماه مارس، دیدهبان حقوق بشر سوریه از کشتاری گسترده علیه این جامعه پرده برداشته بود که در آن دستکم ۲٬۰۸۹ نفر، از جمله ۱۵۵۷ غیرنظامی اکثراً علوی، کشته شده بودند. گزارشهای جداگانهای نیز از اعدامهای فراقضایی توسط نیروهای دولتی در مناطق علوینشین طرطوس منتشر شده است. در تاریخ ۱۰ آوریل، سازمان حقوق بشر سوریه اعلام کرد که ۱۶ غیرنظامی به طور غیررسمی اعدام و خانههای آنان مصادره شدهاند.این اقدامات نگرانیهای جدی درباره نقض گسترده حقوق بشر ایجاد کرده است. یکی دیگر از چالشهای جدی در سوریه، خطر مینها و بقایای انفجاری جنگ است. اگرچه دولت سوریه در دسامبر ۲۰۲۴ پایان رسمی جنگ داخلی را اعلام کرده، اما مینها همچنان تهدیدی جدی برای جان غیرنظامیان محسوب میشوند. از زمان سقوط رژیم اسد، حداقل ۲۴۹ نفر، از جمله ۶۰ کودک، بر اثر انفجار مینها جان باختهاند. در ادامه تنشهای منطقهای، ارتش اسرائیل نیز در دوم آوریل با حمله به پایگاه هوایی تیاس، زیرساختهای نظامی سوریه را هدف قرار داد. این حمله بخشی از سلسله عملیاتهای اسرائیل علیه حضور نظامی ایران و نیروهای وابسته در سوریه ارزیابی شده است. این تحولات نشان میدهند که با وجود پایان رسمی جنگ، سوریه همچنان با خشونت ساختاری، شکافهای عمیق فرقهای و تهدیدهای امنیتی مداوم مواجه است. آینده این کشور به شدت به نحوه مدیریت بحرانهای امنیتی، بازسازی اعتماد عمومی و حل اختلافات سیاسی بستگی دارد.
- حمله مرگبار به گردشگران در کشمیر در اعتراض به سیاستهای تغییر بافت جمعیتی
عکس از رویترز در یکی از مرگبارترین حملات دو دهه اخیر در منطقه کشمیر تحت کنترل هند، افراد مسلح به روی گردشگران در منطقه توریستی پهلگام آتش گشودند و بیش از ۲۰ نفر را به قتل رساندند. این حمله، که گروه تی.آر.اف مسئولیت آن را بر عهده گرفته، موجی از شوک، ترس و محکومیت جهانی بههمراه داشته و بار دیگر نگاهها را به وضعیت امنیتی شکننده کشمیر معطوف کرده است. یکی از مرگبارترین حملات دو دهه اخیر در منطقه جامو و کشمیر هند در تاریخ ۲۲ آوریل ۲۰۲۵ رخ داد. افراد مسلح مظنون به عضویت در گروههای شبهنظامی، با حمله به گردشگران در منطقه بایساران، نزدیک پهلگام، بیش از ۲۰ نفر را به قتل رسانده و ۲۰ نفر دیگر را زخمی کردند. این حمله، تنشهای دیرینه در کشمیر را دوباره به سطح افکار عمومی آورد. پس از لغو وضعیت نیمهخودمختار کشمیر در سال ۲۰۱۹ توسط دولت هند، به منظور تغییر در بافت جمعیتی به نفع غیر مسلمانان، سیاستهایی برای تسهیل اسکان غیربومیها در این منطقه به اجرا درآمد که با اعتراض شدید اهالی این منطقه و گروههای شبهنظامی آن مواجه شده است و حملات اخیر در اعتراض به این سیاستها انجام گرفته است. این حمله یادآور حملات مرگباری نظیر بمبگذاری پولواما در سال ۲۰۱۹ است که جان ۴۴ نفر از نیروهای امنیتی هند را گرفت. حمله حوالی ساعت سه بعدازظهر به وقت محلی و زمانی رخ داد، زمانی که گروهی از گردشگران در مراتع بایساران مشغول گشت و گذار بودند. مهاجمان، که یونیفرم نظامی بر تن داشتند، ناگهان از میان جنگلهای اطراف ظاهر شده و با شناسایی هدفها، شروع به تیراندازی کردند. گزارشها حاکی از آن است که مهاجمان خود را مأموران پلیس معرفی کرده، از گردشگران در مورد نام و مذهبشان پرسیده و سپس حمله را آغاز کردند. گروه تی.آر.اف که بهعنوان یکی از شاخههای گروه شبهنظامی لشکر طیبه شناخته میشود، مسئولیت این حمله را بر عهده گرفته است. این گروه اعلام کرده که حمله در اعتراض به سیاستهای اسکان جمعیت غیربومی در کشمیر و "تغییر بافت جمعیتی منطقه" انجام شده است. در پی این حادثه، دولت هند واکنش سریع نشان داد. نخستوزیر نارندرا مودی سفر خود به عربستان سعودی را نیمهتمام گذاشت و به کشور بازگشت. وی در بیانیهای رسمی، این حمله را «جنایتی بزدلانه» توصیف کرد و وعده داد که عاملان آن به سختی مجازات خواهند شد. وزیر کشور هند، آمیت شاه نیز به کشمیر سفر کرد تا از نزدیک وضعیت امنیتی منطقه را بررسی کند. همچنین وزیر دارایی هند سفر خود به آمریکا و پرو را لغو کرد. در سطح بینالمللی، واکنشهایی در محکومیت این حمله منتشر شد. رئیسجمهور ایالات متحده، دونالد ترامپ ، با انتشار پیامی در شبکه اجتماعی خود (تروث سوشیال) ضمن ابراز «همدردی با خانواده قربانیان»، حمایت کامل آمریکا از هند در «مبارزه با تروریسم» را اعلام کرد. کشورهای همسایه، از جمله پاکستان، نیز واکنش نشان دادند. پاکستان ضمن ابراز نگرانی نسبت به افزایش خشونتها، هرگونه دخالت در این حمله را رد کرد. photo: : PTI/AP در پی وقوع این حمله، وضعیت امنیتی در منطقه پهلگام و اطراف آن بهطرز چشمگیری تشدید شد. حدود ۱۰۰ نفر از مظنونان بازداشت شدند و عملیاتهای گستردهای برای شناسایی و تعقیب مهاجمان در حال اجراست. همزمان، بسیاری از گردشگران منطقه را ترک کردند و خطوط هوایی داخلی پروازهای ویژهای برای بازگرداندن مسافران ترتیب دادند. قیمت بلیتها نیز به صورت اضطراری ثابت نگه داشته شد. حمله بایساران بار دیگر نشان داد که سیاستهای سرکوبگرانه دولت هند علیه اقلیتها، چگونه میتواند شکنندگی امنیت را در منطقهای که سالها با خشونتهای اتنیکی و سیاسی درگیر بوده، تشدید کند.
- نزدیکی محتاطانه تهران و ریاض؛ میانجیگری، ترس از جنگ و امید به تحول
استقبال رئیس ستادکل نیروهای مسلح ایران از وزیر دفاع عربستان سعود/ عکس از خبرگزاری فرانسه سفر اخیر خالد بنسلمان وزیر دفاع عربستان سعودی به تهران و دیدارش با سرلشکر محمد باقری سردار سپاه و رئیس ستادکل نیروهای مسلح ایران، نشانهای از گرم شدن روابط تهران و ریاض است. این نخستین دیدار یک مقام بلندپایه سعودی از ایران پس از دهههاست؛ آخرین مورد، به سفر پادشاه وقت عربستان در سال ۱۳۷۵ بازمیگردد. تنشهای ایران و عربستان ریشهای تاریخی دارند؛ از اختلافات مذهبی و حمایت عربستان از صدام در جنگ ۸ ساله، تا درگیری خونین حج ۶۶ و بحرانهای پس از اعدام شیخ نمر در ۱۳۹۴. روابط دو کشور با آغاز بهار عربی، جنگ یمن و حملات به تأسیسات نفتی آرامکو، بیش از پیش بحرانی شد. با این حال، از سال ۱۳۹۹ مذاکرات پشتپرده و سپس میانجیگری چین، مسیر تازهای برای نزدیکی دو کشور گشود. اکنون، با افزایش فشارهای داخلی و خارجی بر ایران و تغییرات گسترده در سیاستهای عربستان در قالب «چشمانداز ۲۰۳۰»، توازن جدیدی در منطقه در حال شکلگیری است.در حالی که عربستان بهدنبال نوسازی اقتصادی و سیاسی است، ایران با بحران اصلاحات ناکام، نارضایتی گسترده و فشار تحریمها مواجه است. نفوذ منطقهای جمهوری اسلامی نیز پس از تحولات ۷ اکتبر ۲۰۲۳ با چالش جدی روبهرو شده است. نتیجه مذاکرات ایران و آمریکا میتواند آینده این نزدیکی محتاطانه را تعیین کند؛ نزدیکیای که نه از سر اعتماد، بلکه از ترس جنگ و فشارهای رو به افزایش داخلی و بینالمللی شکل گرفته است.
- گفتوگوی تلفنی ترامپ با نتانیاهو: از موضع مشترکی در رابطە با ایران برخوردار هستیم
ترامپ و نتانیاهو در کاخ سفید، عکس از: Avi Ohayon/GPO دونالد ترامپ رئیس جمهور ایالات متحده آمریکا در حساب خود در شبکه اجتماعی خود (تروثسوشیال) اعلام کرد که با بنیامین نتانیاهو نخستوزیر اسرائیل در خصوص مسائل مختلف، از جمله ایران گفتوگو کرده است. او نوشته است که موضع دو کشور در مورد ایران یکسان است. کارولین لیویت سخنگوی کاخ سفید هم با اشاره به اینکه دو طرف درباره مذاکرات جاری هستهای میان واشنگتن و تهران گفتٔوگو کردهاند، گفته است: که اسرائیل و آمریکا در این زمینه هیچ اختلافی ندارند. دونالد ترامپ شامگاه سهشنبه ۲ اردیبهشت در شبکه اجتماعی خود نوشت: « همین حالا با بیبی نتانیاهو درباره چند موضوع، از جمله تجارت و ایران، صحبت کردم. مکالمه خیلی خوبی بود. ما در تمام مسائل در یک جبهه قرار داریم.» او افزود که ایالات متحده و اسرائیل در جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای همنظر هستند. تماس تلفنی ترامپ و نتانیاهو در حالی صورت گرفته است که محافل ایرانی اسرائیل را به کارشکنی در روند مذاکرات این کشور با آمریکا متهم میکنند. بنیامین نتانیاهو نخست وزیر اسرائیل بارها گفته است که کشورش هرگز اجازه نمیدهد ایران به سلاح اتمی دسترسی پیدا کند. در همین رااستا، کارولین لویت سخنگوی کاخ سفید نیز در نشست خبری خود گفت که ترامپ در این تماس تلفنی بار دیگر بر لزوم ممانعت از دستیابی ایران به سلاح هستهای تاکید شدە است. ایران و آمریکا در دو هفته اخیر دو دور از گفتگوها را در رابطە با پروندە هستهای در مسقط پایتخت عمان و رم پایتخت ایتالیا برگزار کردهاند. این مذاکرات با میانجیگری کشور عمان صورت میگیرد و قرار است دور آینده آن شنبه آینده در مسقط برگزار شود. پس از هر دو دور گفتوگوها، ترامپ از نتایج آن استقبال کرده و گفته است که «عالی پیش میرود». اگرچە قرار بود گفتوگوهای کارشناسی طی از امروز چهارشنبه آغاز شود، اما وزارت خارجه ایران اعلام کردە است که زمان آن به تعویق افتاده است. این گفتوگوها نیز روز شنبه به موازات دور سوم مذاکرات برگزار خواهد شد. اسماعیل بقایی سخنگوی وزارت خارجه ایران، دوشنبه هفته جاری در کنفرانسی مطبوعاتی مدعی شده بود که تلآویو تلاش میکند تا در روند مذاکرات اخلال ایجاد کند و در همین راستا با جریانهایی در داخل آمریکا هماهنگ شده است. عباس عراقچی وزیر امور خارجه ایران رئیس هیئت مذاکره کننده تهران با واشنگتن است. ریاست هیئت آمریکایی را نیز استیو ویتکاف نماینده ویژه رئیسجمهور آمریکا در امور خاورمیانه برعهده دارد. تحریمهای جدید آمریکا علیه ایران از سوی دیگر، در حالی که گفتوگوهای هستهای میان آمریکا و ایران در جریان است و دو طرف تاکنون از نتایج آن استقبال کردهاند، واشنگتن تحریمهای جدیدی علیه صنعت نفت و گاز تهران اعمال کرد. روز سهشنبه ۲ اردیبهشت (۲۲ آوریل) وزارت دارایی آمریکا اعلام کرد که تحریمهای جدیدی علیه دو تبعه ایرانی، ۱۰ شرکت مستقر در ایران، یک شرکت در امارات و یک شرکت در بریتانیا اعمال کرده است. دو تبعه ایرانی، اسدالله و میثم امامجمعە که مشمول تحریمهای جدید آمریکا شدهاند، پدر و پسر بودە و از تابعیت بریتانیی برخوردار و ساکن آمریکا و امارات هستند. وزارت دارایی آمریکا گفته است که اسدالله و پسرش میثم به کمک یک شبکه گسترده از شرکتها میلیونها دلار از گاز مایع الپیجی و نفت خام ایران را صادر کردهاند. وزارت دارایی آمریکا در آستانه برگزاری دور دوم مذاکرات واشنگتن با تهران نیز، تحریمهای جدیدی علیه صنعت نفت جمهوری اسلامی و در راستای اعمال فشار بر خریداران چینی نفت ایران اعلام کرده بود. اسرائیل: تهدید همچنان پابرجاست با وجود اظهارات مقامات آمریکایی، اسرائیل بارها نسبت به روند مذاکرات هشدار داده و تأکید کرده است که برنامه هستهای ایران همچنان تهدیدی برای امنیت این کشور و آمریکا به شمار میرود. منابع ایرانی گفتهاند که پیش از آغاز دور دوم مذاکرات در روز شنبه، تلآویو تلاش کرده بود مقام آمریکایی «ویتکاف» را به تغییر موضع نسبت به ایران ترغیب کند. تحلیلگران: ترجیح ترامپ، دیپلماسی به جای اقدام نظامی به باور تحلیلگران، ترامپ در حال حاضر دیپلماسی را به اقدام نظامی ترجیح میدهد. منابع مطلع گزارش دادهاند که اسرائیل طرحهایی برای حمله احتمالی به تأسیسات هستهای ایران دارد، اما واشنگتن در حال حاضر بر فرصتهای دیپلماتیک متمرکز است. موضوع غزه؛ آتشبس و بحران انسانی در این تماس تلفنی همچنین موضوع آتشبس در غزه و آزادی گروگانها نیز بررسی شد. ترامپ و نتانیاهو درباره راههای پیشبرد توافق آتشبس و تلاشهای مشترک برای رسیدگی به بحران انسانی در غزه گفتگو کردند.
- جنگ تجاری آمریکا علیه چین دامان کرهجنوبی را هم گرفت
چین از شرکتهای کرهجنوبی خواسته تا از صادرات محصولاتی که حاوی عناصر کمیاب خاکی هستند به شرکتهای دفاعی آمریکا خودداری نماید. این هشدار چین، ادامه جنگ تجاری میان این کشور و ایلات متحده آمریکا است. وزارت بازرگانی چین با ارسال نامههایی به شرکتهای کرهای تولید کننده وسایل نقلیه الکتریکی، ترانسفورماتورهای برق، باطری، نمایشگرها، هوا فضا و تجهیزات پزشکی، از این شرکتها خواسته که از صدور محصولاتشان به آمریکا خودداری کنند، در غیر این صورت با تحریمهای این کشور روبرو خواهند شد. چین حدود ۷۰٪ از تولید جهانی عناصر کمیاب خاک و نزدیک به ۹۰٪ از ظرفیت فرآوری آنها را در اختیار دارد. این عناصر برای تولید تجهیزات دفاعی، خودروهای الکتریکی، توربین های بادی و سایر فناوریهای پیشرفته حیاتی هستند. این تصمیم چین واکنشی به اعمال تعرفههای دونالد ترامپ بر واردات کالا از این کشور است. کره جنوبی به شدت به واردات این مواد از چین وابسته است و این تصمیم چین میتواند زنجیره تامین جهانی آن را تا حدودی مختل کند.
- طلا با قیمت ۳۵۰۰ دلار تاریخساز می شود
Charly Triballeau / AFP / Getty Images قیمت جهانی طلا با ثبت رقم بیسابقه ۳۵۰۰ دلار به ازای هر اونس، رکوردی تاریخی را رقم زد. این جهش قیمتی در پی اعلام تعرفههای جدید توسط دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، و انتقادهای تند او از فدرال رزرو رخ داد که سرمایهگذاران را به سوی پناهگاه امن طلا سوق داد. در نتیجە سیاستهای جدید ترامپ در رابطە با برقراری تعرفەهای جدید ، بهای هر اونس طلا در معاملات صبح سهشنبه دوم اردیبهشت (٢٢ آپریل) به اوج ٣ هزار و ۵۰۰ دلار و ١٠ سنت دلار رسید، اما سپس با اندکی اصلاح به ۳ هزار و ۴۶۷ دلار بازگشت. این فلز گرانبها در سه هفته اخیر بیش از ۱۵ درصد رشد قیمت داشته است که عمدتاً نتیجه نگرانیها از جنگ تعرفهای جهانی و تضعیف دلار آمریکا در برابر یورو، ین ژاپن، و فرانک سوئیس بوده است. دونالد ترامپ با حملات لفظی به جروم پاول، رئیس فدرال رزرو، او را «بازنده تمامعیار» و «آقای همیشه دیر» خواند و در شبکه اجتماعی تروث سوشیال خواستار کاهش پیشگیرانه نرخ بهره شد. او حتی از بررسی قانونی برکناری پاول خبر داد که نگرانیها درباره استقلال فدرال رزرو را تشدید کرد. به گزارش رویترز ، دلار آمریکا روز سهشنبه در برابر ین ژاپن به پایینترین سطح خود سقوط کرد و در برابر یورو و فرانک سوئیس نیز نزدیک به کف چندساله نوسان داشت. تحلیلگران، تعرفههای سنگین آمریکا، که به بالاترین سطح در یک قرن اخیر رسیدهاند، و خطر جنگ تجاری جهانی را عوامل اصلی شکنندگی دلار میدانند. سایه جنگ تجاری بر اقتصاد جهانی صندوق بینالمللی پول (IMF) نیز در بهروزرسانی گزارش چشمانداز اقتصادی جهان ، رشد جهانی در سال ۲۰۲۵ را از ۳٫۳ درصد به ۲٫۸ درصد کاهش داد و هشدار داد که تنشهای تجاری میتواند اقتصاد جهانی را بیش از پیش تضعیف کند. همزمان، بازارهای بورس جهانی با نوسانات شدید مواجه شدند. بر اساس گزارشهای خبری ، روز دوشنبه حدود ۲٫۵ درصد سقوط کرد و سرمایهگذاران به داراییهای امن مانند طلا، ین ژاپن، و فرانک سوئیس روی آوردند. تقاضای طلا نیز به دلیل خرید گسترده بانکهای مرکزی کشورهای در حال توسعه، بهویژه چین و هند، تقویت شده است. تعویق مذاکرات تجاری میان تایلند و واشینگتن نیز به افت بیشتر ارزش دلار دامن زد. قیمت طلا از ابتدای سال ۲۰۲۵ روند صعودی ثابتی را طی کرد و در اوایل اسفند ۱۴۰۳ برای اولینبار از مرز ۳ هزار دلار عبور کرد. این افزایش در پی نااطمینانیهای اقتصادی، تنشهای ژئوپلیتیکی، و خرید گسترده طلا توسط بانکهای مرکزی، بهویژه در چین، هند، و ترکیه، رخ داد. بانک مرکزی آمریکا در فوریه ۲۰۲۵ پیشبینی کرده بود که با رشد ۱۰ درصدی تقاضای جهانی، قیمت طلا میتواند به ۳۵۰۰ دلار برسد. تهدیدهای مکرر ترامپ برای اعمال تعرفههای سنگین بر چین، کانادا، مکزیک، و اتحادیه اروپا، همراه با کاهش اعتماد به اقتصاد آمریکا به دلیل سیاستهای تجاری تهاجمی، جایگاه طلا را بهعنوان دارایی امن تقویت کرد. در مقابل، دلار آمریکا تحت فشار این سیاستها و کاهش اطمینان سرمایهگذاران، بهتدریج در برابر ارزهای اصلی جهان تضعیف شد
- گروسی درباره "فاصله اندک ایران با سلاح اتمی" در آستانه دور دوم مذاکرات تهران واشنگتن هشدار میدهد
رافائل گروسی مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی هشدار داده است که ایران فاصله چندانی با سلاح اتمی ندارد. او همچنین خواستار ایفای نقش آژانس در مذاکرات جاری بین تهران و واشینگتن شده است؛ مذاکراتی که دور دوم آن روز شنبه ۲۹ فروردین در رم پایتخت ایتالیا برگزار میشود. همزمان، طرفین آمریکایی و ایرانی از هم اکنون اختلاف نظر خود را برسر چند و چون برنامه هستهای ایران به رسانهها آوردهاند. آمریکا خواهان برچیدن کامل برنامه غنیسازی اورانیوم است و ایران میگوید قابل مذاکره نیست. رافائل گروسی مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی روز چهارشنبه ۲۷ فروردین (۱۶ آوریل) درچهارچوب آخرین تلاشهایش برای قانعکردن جمهوری اسلامی به شفافسازی در مورد برنامههای هستهایش وارد تهران شد. طبق گزارشهای منتشر شدە، گروسی باید حداکثر تا چند هفته دیگر گزارش جامعی را درباره برنامههای هستهای ایران به شورای حکام آژانس بینالمللی انرژی اتمی ارائه دهد. این گزارش میتواند نقش مهمی در تصمیم سه کشور اروپایی عضو توافق اتمی برجام (فرانسه، آلمان و بریتانیا) درمورد فعالسازی مکانیسم ماشه مندرج در این توافق و بازگرداندن تمامی تحریمهای سازمان ملل علیه ایران داشته باشد. مدیرکل آژانس که در گزارشهای قبلی خود نسبت به ابعاد فعالیتهای هستهای ایران ابراز تردید و نگرانی کرده بود، در مصاحبه با روزنامه فرانسوی لوموند هشدار داده است که ایران فاصله چندانی با تولید بمب اتمی ندارد. رافائل گروسی در این مصاحبه که لوموند آن را روز چهارشنبه همزمان با سفر او به تهران منتشر کرد، گفته است: شبیه یک پازل است. همه قطعاتش را دارند و یک روز میتوانند آنها را سرهم کنند. او هرچند گفته است که ایرانیها هنوز به نقطه دستیابی بە تولید سلاح هستەای نرسیدهاند، اما هشدار داده است که "فاصله چندانی با آن ندارند. او افزوده: اینکه به صرفا به جامعه جهانی بگویی ما سلاح اتمی نداریم، برای آنها قابل باور نیست. ما باید بتوانیم این ادعا را راستیآزمایی کنیم. با این حال گروسی پس از سفر به تهران و دیدار با عباس عراقچی وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، در پستی در شبکه ایکس (توئیتر سابق) اعلام کرد که گفتوگوهای مهمی با مقامات ایرانی داشته است. مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی همچنین با اشاره به مذاکرات جاری میان ایران و آمریکا خواستار نقش آژانس در این مذاکرات شده است.او به لوموند گفته است: در نهایت آژانس بینالمللی انرژی اتمی مسئول راستیآزمایی هرگونه توافق میان آمریکا و ایران خواهد بود. سفر گروسی به تهران در حالی انجام میشود که دور دوم مذاکرات بین ایران و ایالات متحده در روز شنبه ۲۹ فروردین در رم پایتخت ایتالیا برگزار می شود. هفته گذشته دو کشور بالاترین سطح مذاکرات خود را از زمان خروج ترامپ از توافق هسته ای در سال ۲۰۱۸، در مسقط پایتخت عمان برگزار کردند و هر دو طرف آن را "سازنده" خواندند. در آستانه برگزاری دور دوم مذاکرات، دو طرف باردیگر اختلافات خود را برسر میزان غنیسازی اورانیوم به سطح رسانهها کشاندهاند. درحالیکه عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، پیشتر گفته بود که غنی سازی اورانیوم ایران "غیرقابل مذاکره" است، استیو ویتکوف، فرستاده ایالات متحده در امور خاورمیانه، در تازهترین اظهارات خود خواستار برچیدن کامل آن شده است. در واکنش بە اظهارات گروسی، عراقچی روز چهارشنبه گفت: غنی سازی ایران یک موضوع واقعی و پذیرفته شده است. ما آمادهایم تا در پاسخ به نگرانیهای احتمالی، اعتمادسازی کنیم، اما مسئله غنی سازی غیرقابل مذاکره است. ایران همچنین توانایی های نظامی، نفوذ منطقه ای و تواناییهای موشکی این کشور را به عنوان " خطوط قرمز " خود مشخص کرده است. استیو ویتکوف اما روز سهشنبه با تجدیدنظر در اظهارات پیشین خود گفت که ایران باید "غنی سازی اورانیوم را متوقف و حذف کند" تا به توافق هسته ای با واشنگتن دست یافت. او یک روز قبل از آن صرفا خواستار بازگشت ایران به سقف غنی سازی ۳.۶۷ درصد تعیین شده در توافقنامه برجام شده بود. آژانس بین المللی انرژی اتمی در آخرین گزارش خود اعلام کرده است که ایران حدود 274.8 کیلوگرم اورانیوم غنی شده تا ۶۰ درصد در اختیار دارد. این سطح بسیار بالاتر از سقف تعیین شده در توافق ۲۰۱۵ است و به آستانه ۹۰ درصد مورد نیاز برای تولید کلاهک هسته ای نزدیک است. مذاکرات روز شنبه در رم با میانجیگری عمان برگزار خواهد شد و یک سخنگوی ایتالیایی و مقامات ایرانی و آمریکایی نیز در اظهاراتی جداگانه این مکان را تایید کردهاند. طبق آخرین گزارشها، عراقچی امروز پنجشنبه به مسکو رسیدە و پیامی را از سوی علی خامنه ای، رهبر جمهوری اسلامی ایران به ولادیمیر پوتین، رئیس جمهور روسیه، تحویل خواهد داد. ایران اعلام کرده است که این سفر "از پیش برنامه ریزی شده" بوده، اما شامل بحث در مورد مذاکرات ایران و آمریکا نیز خواهد بود.
- آتش جنگ تعرفهای؛ چین در برابر فشارهای آمریکا میایستد
چین با محکوم کردن سوءاستفاده آمریکا از تعرفهها و هشدار به کشورهای دیگر درباره توافقهای اقتصادی به ضرر پکن، تنش در جنگ تجاری با ایالات متحده را تشدید کرده است. این رویارویی اقتصاد جهانی را در آستانه رکود قرار داده و کشورهای جنوب شرق آسیا را در میانه این نبرد اقتصادی گرفتار کرده است. وزارت بازرگانی چین روز دوشنبه ٢١ آپریل (اول اردیبهشت) ایالات متحده را به سوءاستفاده از تعرفهها تحت عنوان «برابری» متهم کرد و هشدار داد هر کشوری که توافقی به ضرر چین امضا کند، با «اقدامات متقابل قاطع» پکن مواجه خواهد شد. بە نقل از رویترز ، این واکنش به گزارش بلومبرگ اشاره دارد که مدعی است دولت دونالد ترامپ قصد دارد کشورهایی را که به دنبال معافیت یا کاهش تعرفههای آمریکا هستند، تحت فشار قرار دهد تا تجارت با چین را محدود کنند، حتی با تهدید به تحریمهای پولی. ترامپ در ۲ آوریل ۲۰۲۵ تعرفههای گستردهای را علیه دهها کشور اعلام کرد، اما این تعرفهها به جز چین برای سایر کشورها بە حالت تعلیق درآمدند. واشنگتن تعرفههای کالاهای چینی را به ۱۴۵ درصد افزایش داده و پکن نیز در پاسخ، تعرفههایی ۱۲۵ درصدی بر کالاهای آمریکایی اعمال کرده است. این اقدامات عملاً به موانع تجاری متقابل تبدیل شده و تجارت بین دو اقتصاد بزرگ جهان را فلج کرده است. سخنگوی وزارت بازرگانی چین در این بارە ا ظهار داشت : ایالات متحده با بهانه 'تعرفههای متقابل'، همه شرکای تجاری خود را تحت فشار قرار داده و آنها را به مذاکراتی غیرمنصفانه واداشته است. پکن تأکید کرده است که مصمم به دفاع از منافع خود است و آماده همکاری با دیگر کشورها برای مقابله با این فشارها است. چین این هفته نشستی غیررسمی در شورای امنیت سازمان ملل برگزار خواهد کرد تا آمریکا را به «قلدری اقتصادی» و تضعیف تلاشهای جهانی برای صلح و توسعه متهم کند. جنوب شرق آسیا در تنگنا کشورهای جنوب شرق آسیا، بهویژه اعضای آسهآن، در میانه این جنگ تجاری تحت فشار شدیدی قرار دارند . وزرای اقتصاد تایلند و اندونزی هماکنون در آمریکا مشغول مذاکره بودە و مالزی نیز به زودی به آنها ملحق خواهد شد. شش کشور آسهآن با تعرفههای ۳۲ تا ۴۹ درصدی آمریکا مواجه شدهاند که اقتصادهای وابسته به تجارت با آمریکا، آنها را تهدید میکند. در رابطە با این جنگ تجاری، بو ژنگیوان، تحلیلگر مؤسسه پلنوم، میگوید: هیچ کشوری نمیخواهد در این مناقشه جانبداری کند. کشورهایی که به سرمایهگذاری، زیرساختها و بازار مصرف چین وابستهاند، احتمالاً در برابر فشارهای آمریکا مقاومت خواهند کرد. سیاستهای تعرفهای ترامپ بازارهای مالی جهانی را متزلزل کرده و سرمایهگذاران نگرانند که اختلال در تجارت جهانی، اقتصاد جهان را به سوی رکود سوق دهد. بورس چین روز دوشنبه واکنش محدودی به بیانیه وزارت بازرگانی نشان داد، اما سرمایهگذاران همچنان نسبت به داراییهای چینی محتاط هستند. محدودیتهای فناوری و کشتیسازی علاوه بر تعرفهها، آمریکا تلاش میکند پیشرفت چین در فناوریهای پیشرفته را مهار کند. واشنگتن اخیراً محدودیتهایی بر صادرات ت راشههای هوش مصنوعی به چین اعمال کرده که باعث شد شرکت انویدیا ضرری ۵.۵ میلیارد دلاری متحمل شود. همچنین، هفته گذشته هزینههای بندری بر کشتیهای ساخت چین وضع شد تا سلطه پکن در صنعت کشتیسازی محدود شود. شی جینپینگ، رئیسجمهور چین، هفته گذشته به سه کشور جنوب شرق آسیا سفر کرد تا روابط تجاری منطقهای را تقویت کند. او در مقالهای در یک رسانه ویتنامی ، بدون اشاره مستقیم به آمریکا، از شرکای تجاری خواست در برابر «قلدری یکجانبه» مقاومت کنند و افزود: «در جنگهای تجاری و تعرفهای هیچ برندهای وجود ندارد. جنگ تجاری چین و آمریکا از سال ۲۰۱۸ و در دوره اول ریاستجمهوری ترامپ آغاز شد، زمانی که او تعرفههایی بر کالاهای چینی اعمال کرد تا کسری تجاری آمریکا را کاهش دهد. چین نیز با تعرفههای تلافیجویانه پاسخ داد. این تنشها در سالهای اخیر با تمرکز بر فناوریهای پیشرفته، از جمله تراشههای نیمههادی و هوش مصنوعی، شدت گرفته است. از زمان اعلام تعرفههای جدید، نزدیک به ۵۰ کشور با جیمیسون گریر، نماینده تجاری آمریکا، برای مذاکره درباره کاهش تعرفهها تماس گرفتهاند . ژاپن در حال بررسی افزایش واردات سویا و برنج از آمریکا است و اندونزی نیز قصد دارد خرید مواد غذایی و کالاهای آمریکایی را افزایش دهد.
- نرخ تورم در ایران به بالاترین سطح ۱۶ ماه اخیر افزایش یافت
بر اساس آخرین دادههای مرکز آمار ایران، نرخ تورم نقطهای در فروردین ۱۴۰۴ به ۳۸.۹ درصد نسبت به ماه مشابه سال قبل رسید، در حالی که شاخص قیمت مصرفکننده (CPI) به عدد بیسابقه ۳۲۸.۱ واحد رسید. تورم ماهانه نیز ۳.۹ درصد ثبت شد که نسبت به اسفند ۱۴۰۳ افزایشی ۰.۷ واحد درصدی را نشان میدهد. طبق یافتەهای مرکز آمار ایران ، از فروردین ماە سال جاری، نرخ تورم در ایران افزایشی بی سابقە یافتە و در مقایسە با سال گذشتە، از افزایش ٠.٧ درصدی برخوردار بودە است. در همین رابطە، گروه میوه و خشکبار با تورم ماهانه ۱۱.۷ درصدی، بیشترین افزایش قیمت را تجربه کرد. دخانیات و کالاهای متفرقه نیز در رتبههای بعدی قرار گرفتەاند، در حالی که گروههای لبنیات و آموزش کمترین افزایش قیمت را تجربه کردند. کاهش قدرت خرید و پیشبینی رشد اقتصادی ضعیف روزنامه هممیهن در گزارشی اعلام کرد قدرت خرید دستمزد ۱۳.۹ میلیون تومانی در سال ۱۴۰۴، در مقایسه با سال گذشته، ۱۵ درصد در برابر دلار و ۴۵ درصد در برابر سکه کاهش یافته است. از سوی دیگر، قدرت خرید مردم در سال جاری نسبت به سال 1390 بیش از 55 درصد کاهش پیدا کرده است. در همین حال، صندوق بینالمللی پول پیشبینی کرده است که رشد اقتصادی ایران در سال جاری تنها ۰.۳ درصد و در سال ۱۴۰۵ ۱.۱ درصد خواهد بود. این نهاد هشدار داده است که تداوم تحریمها میتواند اقتصاد ایران را وارد رکودی عمیق کند. ریشههای ساختاری تورم و تحلیل کارشناسی تیمور رحمانی، اقتصاددان و عضو شورای پژوهشی پژوهشکده پولی و بانکی در تحلیلی تأکید کرده است که مهار تورم در ایران بدون اصلاح ساختار بودجهریزی و کاهش وابستگی به درآمدهای ناپایدار، بهویژه نفتی، امکانپذیر نیست. او عواملی چون ناترازی انرژی، نظام توزیع ناکارآمد و رشد نقدینگی را از ریشههای اصلی تورم بالای ۳۰ درصدی در کشور دانست و افزود: «ابزارهای بانک مرکزی بهتنهایی برای کنترل این بحران کافی نیستند. شکاف ارزی و تأثیر محدود مذاکرات هستهای از سوی دیگر، بنابە گزارشها از بازار کالاها، شکاف میان نرخ رسمی دلار و قیمت آن در بازار آزاد و هزینه واردات کالاهای اساسی مانند دارو و تجهیزات پزشکی را بهشدت افزایش داده است. اگرچه اخبار مثبت از مذاکرات هستهای ایران و آمریکا باعث کاهش موقت نرخ ارز و طلا شد، اما گزارشها حاکی از آن هستند که این کاهش، تأثیر محسوسی بر تورم نداشته است. تحلیلگران بر این باورند که رفع بحرانهایی مانند کاهش ارزش ریال نیازمند اصلاحات ساختاری داخلی و بهبود روابط خارجی است.












