top of page


شاهزاده در ویترین، احمدینژاد در بازار: منطق قدرت یا بازی با آلترناتیوها؟
طرح نام محمود احمدینژاد در برخی سناریوهای غیررسمی آینده ایران، بیش از آنکه درباره یک فرد باشد، درباره منطق عمل قدرت در خاورمیانه است. این روایت نشان میدهد میان سرمایه نمادین و کارکرد سیاسی فاصلهای بنیادین وجود دارد. چهرههایی که سالها در رسانهها بهعنوان آلترناتیو بازنمایی میشوند، لزوماً در محاسبات واقعی قدرت جایگاه تعیینکننده ندارند. در مقابل، بازیگران منطقهای و بینالمللی عموماً بر اساس پراگماتیسم و موازنه منافع عمل میکنند، نه وفاداریهای ایدئولوژیک. در چنین فضایی،


چرا نام احمدینژاد دوباره بر سر زبانها افتاده است؟
اهمیت طرح مجدد نام محمود احمدینژاد در مباحث اخیر، نه در اعتبار ادعاهای منتشرشده، بلکه در ظرفیت نمادین او برای پیوند زدن دو دوره متفاوت از سیاست ایران نهفته است. گزارشهای اخیر بر این فرض استوارند که یک بازیگر برخاسته از درون ساختار قدرت، در صورت بروز تحول سیاسی، میتواند میان نهادهای رسمی و بخشی از بدنه اجتماعی نقش واسطه ایفا کند. در این چارچوب، تحول گفتمانی احمدینژاد، سفرهای خارجی بحثبرانگیز و فاصلهگیری تدریجی او از برخی مواضع گذشته، بیش از خود ادعاها به موضوع اصلی تحلیل


ترامپ در مورد کردها حتی نیمی از حقیقت را هم نگفته است
علیاصغر فریدی مناقشه بر سر ادعاهای ترامپ درباره کردها، فراتر از یک جدال رسانهای، بار دیگر اهمیت راهبردی کردستان و احزاب کردستانی را در معادلات ایران را آشکار کردە است. با استناد به ارزیابیهای درونی منتسب به مقامهای جمهوری اسلامی، موضعگیریهای پس از جنگ و روایت جیمز جفری، نگرانی از ظرفیت اثرگذاری کردستان همچنان در محاسبات تهران حضوری پررنگ دارد. در مقابل، ناکامی طرحهای منتسب به واشنگتن نیز نشان می دهد که موانع منطقهای، بهویژه نقش ترکیه، همچنان عامل تعیینکننده ای در


اظهارات تلویزیونی درباره ذخایر اورانیوم ایران، بحث افشای اطلاعات محرمانه را در اسرائیل تشدید کرد
اظهارات شیمعون ریکلین، مجری و تحلیلگر شبکه ۱۴ اسرائیل، درباره سناریوی احتمالی عملیات نیروهای ویژه اسرائیل برای دستیابی به ذخایر اورانیوم غنیشده ایران، بحران سیاسی و امنیتی در اسرائیل ایجاد کرده است. بخشی از سخنان او پس از پخش، توسط سانسور نظامی حذف شد. مقامهای اپوزیسیون و امنیتی اسرائیل خواستار تحقیق رسمی درباره احتمال افشای اطلاعات محرمانه شدهاند. ریکلین اما تاکید کرده است که اظهارات وی، صرفا فرضی بوده و هیچ راز امنیتی را برملا نکرده است. اظهارات مجری و تحلیلگر شبکه ۱۴ اس


آیا واگذاری پرونده چین به قالیباف، نشانهای از تغییر آرایش قدرت در تهران است؟
محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی در اردیبهشت ۱۴۰۵ به عنوان نماینده ویژه جمهوری اسلامی در امور چین منصوب شد. خبرگزاریهایی مانند فارس، مهر و تسنیم گزارش دادند که این انتصاب با پیشنهاد مسعود پزشکیان، رئیسجمهور، و تایید مجتبی خامنهای، رهبر ایران انجام گرفته است. قالیباف مسئول هماهنگی بخشهای مختلف حکومت در روابط با چین خواهد بود و سطح اختیارات او نسبت به نمایندگان پیشین متفاوت و احتمالا گستردهتر توصیف شده است. تصمیم بە انتصاب محمد باقر قالیباف بە عنوان نمایندە ویژە جم


از نگاە اسرائیل، محاصره اقتصادی کارآمدتر از جنگ علیه جمهوری اسلامی ایران است
برآوردهای امنیتی و رسانهای در اسرائیل نشان میدهد کە بخشی از نهادهای نظامی و اطلاعاتی این کشور، برخلاف فضای سیاسی حاکم، محاصره اقتصادی و دریایی ایران را مؤثرتر از بازگشت فوری به جنگ ارزیابی میکنند. این محافل معتقدند حمله محدود نظامی، نه به فروپاشی نظام ایران منجر میشود و نه توان هستهای آن را بهطور کامل از بین میبرد. همزمان، اظهارات ناگهانی ترامپ درباره آمادگی برای حمله، ارتش اسرائیل را غافلگیر کرده و شکاف میان محاسبات سیاسی و ارزیابیهای حرفهای در تلآویو را آشکار ساخت


سناریوهای محتمل برای وضعیت کنونی ایران
تنظیم: سمیە توحیدی مذاکرات ایران و آمریکا وارد حساسترین مرحله خود شدهاند و هرگونه شکست در گفتوگوها میتواند منطقه را دوباره به سمت جنگ سوق دهد. در این میان، سناریوهای مختلفی مطرح شدهاند؛ از ازسرگیری حملات آمریکا و دستیابی به توافقی محدود بر سر تنگه هرمز گرفته تا عقبنشینی تدریجی ایران زیر فشار اقتصادی. ادامه بنبست نیز میتواند خطر اختلال در بازار جهانی انرژی، افزایش قیمت نفت و تشدید فشار بر اقتصاد جهانی را افزایش دهد. پس از هفتهها توقف درگیریها در جنگ ایران با هدف فراه


تهران عقبنشینی ترامپ از حمله را نشانه ضعف آمریکا میداند
پس از آنکه دونالد ترامپ اعلام کرد حمله نظامی برنامهریزیشده آمریکا علیه ایران را به درخواست رهبران چند کشور عربی «فعلا» متوقف کرده است، مقامهای جمهوری اسلامی ایران و رسانههای نزدیک به سپاه پاسداران این تصمیم را نشانه عقبنشینی واشنگتن و شکست سیاست تهدید نظامی آمریکا توصیف کردند. ترامپ روز دوشنبه، ۲۸ اردیبهشت، در پستی در تروث سوشیال و سپس در سخنرانی در کاخ سفید گفت که آمریکا قصد داشت روز سهشنبه "یک حمله بسیار بزرگ" علیه ایران انجام دهد، اما پس از درخواست امیر قطر، محمد بن


آیا عصر مصونیت رهبران به سر آمده است؟
علیاصغر فریدی پس از کشته شدن علی خامنهای در بمباران هوایی اسرائیل و آمریکا، رسانهها میگویند که سطح حفاظت از ولادیمر پوتین به بالاترین حد ممکن رسیده، در کره شمالی تصویب کردهاند که در صورت سوءقصد به جان کیم جونگ اون رهبر آن کشور و یا کشتن او، بمبهای اتمی به صورت خودکار فعال خواهند شد. گویی روزگار مصونیت برخی از رهبران دنیا به پایان رسیده و این شاید نشانهای از تغییر در روابط و جنگ میان قدرتها باشد. در اواخر بهمن سال ۱۴۰۴، حمله هوایی مشترک آمریکا و اسرائیل به نقاطی د


بازگشت سایههای استبداد ایرانی در قلب اروپا
علیاصغر فریدی اروپا پس از تجربه فاشیسم، سازوکارهای حقوقی و فرهنگی گستردهای را برای مقابله با اقتدارگرایی و گسترش رویەهای نژادپرستانە در سیاست ایجاد کرد. با این حال، ظهور نمادهای مرتبط با دستگاههای سرکوبگر و شعارهای نژادگرایانه در بخشی از تجمعات سیاسی ایرانیان خارج از کشور، پرسشهای تازهای درباره مرز میان مخالفت سیاسی و بازتولید فرهنگ اقتدار مطرح کرده است. مسئله اصلی صرفا نوستالژی سیاسی نیست، بلکه عادیسازی گفتمانهایی است که حذف، تحقیر و نفی دیگری را به بخشی از هویت سیا


ایران نگران عملیات گسترده آمریکا و اسرائیل است
همزمان با انسداد مسیر دیپلماتیک، هشدارها در داخل ایران درباره احتمال گسترش عملیات نظامی آمریکا و اسرائیل افزایش یافته است. یک نماینده مجلس از نگرانی نسبت به تلاش احتمالی برای تصرف برخی جزایر جنوبی ایران سخن گفته است. این اظهارات در شرایطی مطرح میشود که تهران کنترل خود بر تنگه هرمز را تشدید کرده و آمریکا نیز به محاصره دریایی ادامه میدهد. نشانههای متعددی حاکی از آن است که بحران میان آمریکا و جمهوری اسلامی ایران از سطح درگیری نظامی، به نبردی بر سر گذرگاههای دریایی و انرژی من


شکاف طبقاتی در دسترسی به شبکه جهانی
در دو دهە نخست گسترش اینترنت در ایران، آن را زیرساختی عمومی، مشابه برق، آب و تلفن، میدانستند. هدف ازایجاد این زیرساخت، تسهیل گردش اطلاعات، توسعه اقتصادی، گسترش آموزش، تقویت پژوهش و پیوند جوامع با شبکه جهانی ارتباطات بود. اما در ایران دهه ۱۴۰۰، اینترنت بهتدریج کارکردی متفاوت پیدا کرد. حکومت، اینترنت را نه صرفاً یک ابزار ارتباطی، بلکه بخشی از سازوکار کنترل سیاسی و امنیتی تعریف می کند. حکومت اکنون کنترل جریان اطلاعات و مدیریت فضای اجتماعی را در اولویت قرار داده است. این تغییر،


حکمرانی در سایه سپاه: چه کسانی واقعاً در تهران تصمیم میگیرند؟
تحولات ایران در یکسال اخیر را نمیتوان صرفا بە یک بحران نظامی تقلیل داد، بلکه باید آن را بهعنوان یک آزمون واقعی برای کل سازوکار قدرت در جمهوری اسلامی نیز در نظر گرفت. پس از ٤٦ سال جنگ ریتوریک با اسرائیل و آمریکا یکسال اخیر آزمونی بود که بهطور عینی نشان دهد نظام جمهوری اسلامی ایران تا چه حد میتواند خود را حفظ کند و بە ویژە با آغاز دور دوم جنگ در ٢٨ فوریە نشان دهد کە بدون تکیه بر یک رأس واحد، تا کجا می تواند به حیات اقتدارطلبانە خود ادامه دهد و خود را با شرایط بیثباتی و ج


افبیآی برای اطلاعات منجر به بازداشت مامور سابق متهم به همکاری با ایران ۲۰۰ هزار دلار جایزه تعیین کرد
اداره تحقیقات فدرال آمریکا، افبیآی، برای ارائه اطلاعاتی که به بازداشت مونیکا ویت، مامور سابق ضدجاسوسی نیروی هوایی آمریکا و متهم به همکاری اطلاعاتی با ایران، منجر شود ۲۰۰ هزار دلار جایزه تعیین کرده است. مقامهای آمریکایی میگویند او پس از پناهندگی به ایران، اطلاعات محرمانه دفاعی و هویتی برخی ماموران اطلاعاتی آمریکا را در اختیار تهران قرار داده است. اداره تحقیقات فدرال آمریکا، افبیآی، اعلام کرده است که برای ارائه اطلاعاتی که به بازداشت و محکومیت مونیکا ویت، مامور سابق ضدجاس


کردها در ایران، چگونە میتوانند محاسبات بینالمللی را تغییر دهند؟
مسالە کرد در ایران، محصول تلاقی تاریخ طولانیِ منازعه بر سر بهرسمیتشناسی تنوع اتنیکی با تحولات ژئوپلیتیکی معاصر در بطن ایران و خاورمیانە است. از انقلاب مشروطه در ۱۹۰۵ تا انقلاب ١٩٧٩، ساختار دولت در ایران تغییر بنیادینی را در پذیرش تکثر اتنیکی این جغرافیا نشان نداده است. در نتیجه، نیروهای سیاسی کرد در میانە یک کنش سیاسی محدود مدنی و گرایش به مبارزه مسلحانه نوسان داشتهاند. با این حال، معادلات منطقهای، ملاحظات اقلیم کردستان، حساسیت ترکیه و ابهام در راهبرد آمریکا، این مسالە را
bottom of page
