top of page


باقر خرازی چرا بازداشت شد؟
اگر خبر بازداشت محمدباقر خرازی درست باشد، ماجرا فراتر از برخورد با یک منتقد تندِ دولت پزشکیان است. خرازی هم بهواسطه پیوند خانوادگی و هم به گفته خودش، از طریق چهار دهه رفاقت با مجتبی خامنهای، به یکی از نزدیکترین شبکههای قدرت در جمهوری اسلامی متصل است. اکنون بازداشت او با اتهام اقدام علیه امنیت ملی این پرسش را پیش میکشد که آیا مسئله فقط سخنان تند اوست، یا آنکه پای اطلاعات، ارتباطات و مناسبات پنهان در رأس قدرت در میان است. آنچنان که رحمتالله بیگدلی در حساب کاربری اکس خود ا


تنگه هرمز، از اهرم تهدید تا تله استراتژیک برای ایران
علیاصغر فریدی تنگە هرمز صرفاً حاکی از توان ایران برای مختلکردن جریان انرژی در سطح جهانی نیست، بلکه نسبت میان هزینهای است که تهران میتواند صادر کند و هزینهای که خود قادر به جذب آن است. کاهش وابستگی نسبی بازار به هرمز، در کنار شکنندگی اقتصادی ایران، این نسبت را به زیان تهران تغییر داده است. از این منظر، تشدید بحران میتواند پارادوکس بازدارندگی ایجاد کند: ایران برای اثبات اعتبار تهدید خود ناچار به استفاده بیشتر از هرمز شود، اما هرچه بیشتر از آن استفاده کند، رقبایش سریعتر


پس از پایان مهلت ۶۰ روزه، ایران و آمریکا برای تشدید رویارویی آماده میشوند
متعاقب پایان گرفتن مهلت شصت روزە بە ایران و انتشار گزارش وال ستریت ژورنال مبنی بر اتخاذ رویکرد تهاجمی از سوی تهران، یک مقام اسرائیلی نیز بە روزنامە یدیعوت آحارنوت گفتە است در صورتیکە تهران به این نتیجه برسد که محاصره، ثبات نظام را تهدید میکند، ممکن است تنش را با هدف قرار دادن زیرساختهای انرژی، مسیرهای کشتیرانی و متحدان آمریکا تشدید کند. از همینرو، همزمان دو طرف برای دور احتمالی دیگری از درگیری آماده میشوند مقامهای اسرائیلی نشانههایی را مشاهده کردهاند که حاکی از تغییر رو


از نفوذ تا انسانرسانه: چگونه سرکوب، لباس قانون میپوشد؟
مجلس جمهوری اسلامی روز گذشتە کلیات طرحی را تصویب کرد که عنوان آن مقابله با نفوذ سرویسهای اطلاعاتی و دولتها یا نهادهای بیگانه است. عنوان، مثل همیشه، امنیتی و فریبنده است. چون مسالە جمهوری اسلامی هیچگاه صرفاً مقابله با جاسوسی نبوده است. مسئله این است که این حکومت اقتدارگرا همواره از مفهوم امنیت برای گسترش قلمرو سرکوب استفاده کرده است. در جمهوری اسلامی، دشمن فقط یک سرویس اطلاعاتی خارجی نیست. هرجا که حکومت نتواند جامعه معترض را کنترل کند، نفوذ به توضیح آمادهای برای علت رویدا


ایران از فرصت شصت روزە برای آغاز جنگی تهاجمی استفادە کردە است
جمهوری اسلامی ایران در دو ماه گذشته، همزمان با مذاکرات با آمریکا، خود را برای رویارویی گستردهتری آماده کرده است. افزایش تولید موشک و پهپاد، بازآرایی ساختار فرماندهی، تقویت نفوذ سپاه بر ارتش و گسترش هماهنگی با نیروهای همسو در عراق، یمن و لبنان، از تغییر رویکرد تهران از مهار جنگ به آمادگی برای تشدید آن حکایت دارد. اطلاعات کشورهای عربی نیز نشان میدهد این راهبرد، تنگه هرمز، دریای سرخ و زیرساختهای انرژی کشورهای خلیج فارس را دربر میگیرد. با پایان مهلت ۶۰ روزه تفاهم با واشنگتن،


امپراتوری پنهان خامنهای و ۹۵ میلیارد دلاری که فراموش شده است
علیاصغر فریدی ساختار اقتصادی بیت رهبری را باید بخشی از معماری قدرت در جمهوری اسلامی دانست که در آن تمرکز ثروت خارج از سازوکارهای متعارف نظارت و بودجه، به استقلال سیاسی و ظرفیت اعمال قدرت تبدیل میشود. اهمیت این امپراتوری در دوره پس از علی خامنهای حتی بیشتر است، زیرا مجتبی خامنهای برای جبران محدودیت اقتدار شخصی، به منابعی نیاز دارد که وفاداری نخبگان را تثبیت، ائتلاف با سپاه را مدیریت و شبکههای امنیتی و سیاسی را تغذیه کند. در این چارچوب، انتقال رهبری صرفاً انتقال یک منصب


مسیر تدارکاتی مخفی که روسیه برای ادامه جنگ ایران استفاده میکند
همزمان با گسترش جنگ ایران و آمریکا، دریای خزر به شریان تازه انتقال تدارکات نظامی روسیه به ایران تبدیل شده است. این مسیر راهبردی که اکسپرس خزر نامیده شده است، با دور زدن فشار دریایی واشنگتن در خلیج فارس، همکاری نظامی مسکو و تهران را تقویت میکند و میتواند بر ادامه جنگ و موازنه قدرت در منطقه تاثیر بگذارد. روسیه بیسروصدا یک مسیر راهبردی جدید را برای انتقال تدارکات نظامی به ایران از طریق دریای خزر ایجاد کرده است. این کریدور لجستیکی که برخی آن را اکسپرس خزر مینامند، به ستون فق


کشورهای حاشیە خلیج فارس، چگونە بە آیندە مناقشە ایران و آمریکا می نگرند؟
آتشبس واشنگتن و تهران به نقطهای دست یافتە است که مناقشه از تفسیر تفاهمنامه فراتر رفته و به آزمون اراده و تحمل هزینه تبدیل شده است. تهران با حفظ هرمز، غنیسازی و تشدید کنترلشده، میکوشد زمان را به اهرم چانهزنی تبدیل کند، اما این راهبرد زمانی پرریسک تر میشود که واشنگتن از استمرار بحران آسیب کمتری ببیند. در چنین وضعی، فرسایش اقتصادی ایران و فشار بر همسایگان میتواند مزیت بازدارندگی تهران را به عامل انزوای بیشتر و محاسبه اشتباه تبدیل کند. کشورهای عربی با نگاهی تردید آمیز بە


یکپارچهسازی فرماندهی نظامی در ایران وتثبیت قدرت سپاه
مرگ علی خامنهای در حملات مشترک آمریکا و اسرائیل و حذف همزمان شماری از فرماندهان ارشد نظامی، جمهوری اسلامی را به بازآرایی ساختار قدرت سوق داده است. انتقال رهبری به مجتبی خامنهای، ادغام ستاد کل نیروهای مسلح با قرارگاه خاتمالانبیا و بازگشت فرماندهان باسابقه سپاه، از حرکت نظام به سوی تمرکز فرماندهی و نظامیمحوری بیشتر حکایت دارد که با هدف کاهش آسیبپذیری، بازسازی بازدارندگی و حفظ توان سرکوب داخلی دنبال میشود. مرگ علی خامنهای در حملات مشترک آمریکا و اسرائیل در اواخر فوریه ۲۰۲


بازگشت طائب، دبیری رضایی و بازسازی بلوک قدرت مجتبی خامنهای
تحولات اخیر در رأس نظامی و امنیتی ایران، فراتر از یک بازسازی اداری ساده است. انتصاب همزمان حسین طائب به ریاست سازمان بسیج، محسن رضایی به دبیری شورای عالی امنیت ملی و شش فرمانده ارشد نظامی، نشان از یک بازآرایی عمیق و هدفمند در بالاترین سطوح قدرت دارد؛ بازآرایی که با نگاهی به شایعات و کشمکشهای درونی چند سال اخیر، ابعاد روشنتری پیدا میکند. در روزهای ۱۸ و ۱۹ مرداد ۱۴۰۵، مجتبی خامنهای، با صدور احکامی همزمان، دست به یک بازآرایی عمیق و هدفمند در بالاترین سطوح قدرت زد. انتصاب حسی


آیا گوسفند نذری، مقدمهای برای اعلام مرگ مجتبی است؟
پنج ماه غیبت تصویری و صوتی مجتبی خامنهای، ابهام درباره وضعیت او را افزایش داده است. پزشکیان از دیداری هفتساعته و سلامت کامل او میگوید، اما فراخوان رسانههای نزدیک به حاکمیت برای دعا و قربانیکردن گوسفند، تردیدها را تقویت کرده است. بر پایه اطلاعات موجود، سه سناریو مطرح است: خامنهای سالم است و ملاحظات امنیتی مانع حضورش شدهاند؛ جراحات او ادامه دارد و قدرت جمعی اداره میشود؛ یا درگذشته یا ناتوان شده و اعلام واقعیت برای حفظ ثبات به تعویق افتاده است. پس از حمله هوایی به مجموعه


۶۷ معترض اعتراضات دی ماه در معرض اجرای حکم اعدام قرار گرفتەاند
کمیته پیگیری بازداشتشدگان نسبت به خطر اجرای احکام اعدام دهها نفر از بازداشتشدگان اعتراضات دیماه هشدار داده و اعلام کرده است که احکام برخی از آنان در دیوان عالی کشور تأیید شده و پرونده شماری دیگر همچنان در مرحله فرجامخواهی است. این کمیته با تأکید بر ضرورت جلوگیری از اجرای احکام، از خانوادهها خواسته اطلاعات پروندهها را پیش از هر اقدام احتمالی منتشر کنند، زیرا چنین اقدامی میتواند امکان پیگیری حقوقی، جلب توجه نهادهای حقوق بشری و افزایش فشار برای توقف اعدامها را فراهم کند


باقر خرازی: صدایی از درون حلقه قدرت درباره مجتبی
اظهارات محمدباقر خرازی درباره مجتبی خامنهای از آن جهت حائز اهمیت است که از بیرون ساختار قدرت بیان نشده، بلکه از شبکهای خانوادگی و ایدئولوژیک برخاسته است که با بیت رهبری پیوند دارد. توصیف مجتبی بهعنوان چهرهای تندروتر از پدرش، میتواند نشانه تغییر در شیوه اعمال قدرت باشد کە در آن از موازنهسازی و مصلحتگرایی علی خامنهای به رهبری مستقیمتر و ایدئولوژیکتر منتهی میشود. از همین رو پرسش اصلی این است که چنین الگویی چگونه ائتلافهای درونی، نقش نهادهای امنیتی و ظرفیت انعطاف جمهور


ترامپ برتری راهبردی خود را در برابر ایران از دست دادە است
مجله آتلانتیک در گزارشی به قلم نانسی یوسف و جاناتان لمیر، بحران ذخایر موشکی آمریکا را بررسی کرده است که بنابە این گزارش فرصت ایالات متحده را برای پیروزی بر ایران را از میان برد. آتلانتیک تهدیدهای توخالی در کنار کمبود موشکها را دو عاملی قلمداد کردە است که باعث شدند دونالد ترامپ مزیت راهبردی آمریکا را از دست بدهد. ارتش آمریکا اکنون با خطر اتمام ذخایر موشکی خود روبهرو است. مقامهای فعلی و سابق دفاعی آمریکا گفتهاند بیش از پنج ماه پس از آغاز جنگ علیه ایران، ذخایر تسلیحات دوربرد


نفوذ ایران در جمهوری آذربایجان، اهرمهای محدود، تنشهای ساختاری
بررسی روند سه دهه روابط ایران و آدربایجان نشان میدهد محدود بودن نفوذ ایران در جمهوری آذربایجان بیش از آنکه ناشی از ضعف مقطعی تهران باشد، ریشه در موانع ساختاری ژئوپلیتیکی، هویتی و امنیتی دارد. اتحاد راهبردی باکو با ترکیه و اسرائیل، سکولاریسم نهادینهشده، وابستگی رو به کاهش به مسیرهای ترانزیتی ایران و حساسیت متقابل دو کشور نسبت به مسائل اتنیکی و مذهبی، فضای مانور تهران را بهشدت محدود کرده است. در نتیجه، رقابت دو کشور بیش از آنکه بر گسترش نفوذ مستقیم استوار باشد، به مهار متقاب
bottom of page
