top of page


از نگاە اسرائیل: چرا باید نشانههای هشداردهنده از سوی ترکیە را نادیده نگرفت؟
ترکیه اکنون قدرتمندترین کشور وابسته به جریان اخوانالمسلمین بودە و ایدئولوژی اسلامگرایانه اردوغان را با قدرت نظامی قابل توجهی درهم آمیخته است. ترکیه ایران نیست، اما لحن آن بهطور فزایندهای در حال شباهت یافتن با ایران است. طی سالهای ٢٠١١ برخی از پژوهشگران سکیولار پیش بینی می کردند کە ترکیە در سودای تاسیس یک حکومت اسلامی است، اما پژوهشگران غربی، همچنان از این کشور با عنوان لابراتواری برای بە آزمون گذاشتن دموکراسی اسلامی یاد می کردند. ترکیه در شاخص گلوبال فایرپاور، از جملە شاخ


۳۰ سپتامبر و آزمون حاکمیت عراق پس از خروج آمریکا
سمیە توحیدی عراق در آستانه یکی از مهمترین تغییرات امنیتی خود پس از سقوط صدام حسین قرار گرفته است. آمریکا اعلام کردە است کە خروج نیروهای باقیماندهاش از این کشور تا ۳۰ سپتامبر تکمیل خواهد شد، اما پایان این حضور نظامی بیش از آنکه صرفاً جابهجایی چند صد نیروی باقیمانده باشد، بغداد را با پرسشی اساسی روبهرو میکند: آیا دولت عراق میتواند همزمان سلاح گروههای مسلح را مهار کند، مانع بازگشت داعش شود و کشور را از تبدیل شدن به میدان تسویهحساب قدرتهای منطقهای دور نگه دارد؟ انتظار


در خاورمیانه پس از پ.ک.ک، معادلات قدرت در منطقه چگونه تغییر میکنند؟
برای نخستین بار طی چند دهه گذشته، تحولات تعیینکنندەای در جغرافیای سیاسی کردستان تقریبا همزمان در حال وقوع است. حزب کارگران کردستان وارد مسیر انحلال و خلع سلاح شده است، نیروهای سوریە دموکراتیک در حال مذاکره برای ادغام در ساختار دولت مرکزی سوریه هستند، اقلیم کردستان در میانه مناسبات کردها با دمشق و آنکارا نقش فعالتری پیدا کرده و همزمان فشار بر احزاب کردستان ایران کە در اقلیم کردستان مستقر هستند، افزایش یافته است. از سوی دیگر، در عراق نیز دولت الزیدی در تلاش است پرونده گروهه


حضور ترکیە در سوریە، معضل جدید اسرائیل است
اسرائیل پس از حمله به پایگاه ابوالظهور، با معادلهای پیچیدهتر از دوران حضور روسیه در سوریه روبهرو شده است. تفاهم نتانیاهو و پوتین نزدیک به یک دهه به اسرائیل امکان داد بدون رویارویی با مسکو، آزادی عمل خود علیه ایران و حزبالله را حفظ کند. اما ترکیه اردوغانی، با جاهطلبیهای منطقهای و رویکرد خصمانهاش به اسرائیل، چالشی متفاوت است. اکنون خطر برخورد ناخواسته، واشنگتن را به تلاش برای ایجاد سازوکاری میان اسرائیل، ترکیه و سوریه برای جلوگیری از تشدید تنش و رویارویی نظامی سوق داده


علف هرز عثمانی و چمنزن صهیونی
علیاصغر فریدی حمله اسرائیل به پایگاه هوایی ابوظهور در استان ادلب سوریه را نمیتوان صرفا یک عملیات نظامی محدود علیه یک تاسیسات فرسوده یا بازسازیشونده دانست. این حمله، در واقع، پیامی چندلایه به دمشق، آنکارا و دیگر بازیگران منطقهای بود: اسرائیل آماده است پیش از آنکه یک واقعیت نظامی تازه در سوریه تثبیت شود، آن را هدف قرار دهد. پایگاه ابوظهور در شمالغرب سوریه و در فاصلهای نهچندان دور از مرز ترکیه قرار دارد، این منطقه از آغاز جنگ داخلی سوریه، محل تلاقی منافع ترکیه، گروهها


کودتا یا بازآرایی ارتش؟ جدال دمشق با فرماندهان نزدیک به ترکیه
جابهجایی چند فرمانده ارشد در ارتش سوریه و آمادهباش نظامی در دمشق و حماه، شایعاتی را درباره وقوع کودتا علیه حکومت احمد الشرع به راه انداختە است. بررسی گزارشهای مستقل نشان میدهد شواهد معتبری از کودتا وجود ندارد و تنشهای اخیر بیشتر نتیجه تلاش دمشق برای کاهش نفوذ فرماندهانی است که با وجود پیوستن به ارتش، همچنان شبکههای نظامی و حوزه نفوذ پیشین خود را حفظ کردهاند. آغاز شایعات و تنشها با تغییر جایگاه ابوعمشه محمد حسین الجاسم معروف به ابوعمشه، فرمانده لشکر ۶۲، آغاز شدە است. پا


چرا چپ محور مقاومتی نسبت بە نسلکشی کردها بی اعتناست؟
هفتە گذشتە، کاروان بینالمللی حامی فلسطین پس از ادای احترام به قربانیان نسلکشی سربرنیتسا، بدون هیچگونە توقف یا ادای احترامی بە قربانیان انفال و بمباران شیمیایی حلبجه از اقلیم کردستان عبور کرد. این رفتار، پرسشهایی جدی را درباره مرزهای همبستگی و برخورد گزینشی فلسطینیها با قربانیان نسلکشی، فارغ از رنگ و ملت برانگیخته است. کاروان زمینی همبستگی با فلسطین با مشارکت بیش از ۵۰۰ فعال و مدافع حقوق بشر از نزدیک به ۲۰ کشور، روز ۲۶ ژوئیه حرکت خود را از فرانسه آغاز کرد. ۱۷ دستگاه اتوبوس


اقلیم کردستان قربانی خاموش جنگ ایران و آمریکا است
جنگ ششماهه آمریکا، اسرائیل و ایران، اقلیم کردستان را به یکی از آسیبپذیرترین نقاط در حاشیه این منازعه تبدیل کرده است. موقعیت ژئوپلیتیکی اقلیم، حضور نیروهای آمریکایی و استقرار احزاب کردستانی مخالف جمهوری اسلامی، بیطرفی اعلامشده اربیل را از ایجاد مصونیت امنیتی ناتوان کرده است. بیش از هزار حمله موشکی و پهپادی، تلفات انسانی، کاهش ۷۰ درصدی تجارت و اختلال در تولید نفت نشان میدهد تداوم جنگ، هزینه موقعیت راهبردی اقلیم را افزایش داده و همزمان محدودیت بغداد در مهار گروههای مسلح وا


بمباران اربیل: حملهای تازه در سایه جنگی که از فوریه به اقلیم رسیده است
رهگیری و سرنگونی سه پهپاد بمبگذاریشده بر فراز پایتخت اقلیم کردستان در بامداد روز گذشتە، تازهترین مورد از موج حملاتی است که از آغاز جنگ ایران با ائتلاف آمریکا و اسرائیل، اقلیم کردستان را با وجود اعلام بیطرفی، به یکی از صحنههای گسترش درگیریهای منطقهای تبدیل کرده است. تداوم این حملات، بار دیگر مسئله دامنه حملات جمهوری اسلامی در خاک عراق و پیامدهای آن برای امنیت اقلیم کردستان را برجسته کرده است. در بامداد جمعه ۱۴ اوت، سه پهپاد بمبگذاریشده بر فراز اربیل رهگیری و منهدم شدن


عدالت انتقالی به آزمونی تعیینکننده برای سوریه پس از اسد تبدیل شده است
لوموند محاکمه و محکومیت بشار اسد و شماری از مقامهای حکومت پیشین را آزمونی تعیینکننده برای عدالت انتقالی در سوریه میداند. به باور این روزنامه، احمد الشرع با دو ضرورت همزمان روبهرو است. دولت جدید باید به مصونیت از مجازات پایان دهد و در عین حال، از تبدیل عدالت به انتقام جلوگیری کند. لوموند هشدار میدهد تجربه مصر و تونس نشان داده است که محاکمه دیکتاتورها، بدون استقرار عدالت مستقل و معتبر، مانع بازگشت اقتدارگرایی نخواهد شد. روزنامه فرانسوی لوموند در واکنش به صدور حکم اعدام بشا


ترکیه بدون ترور یا ترکیه بدون مسالە کرد؟
سیوان سعید ابتکار ترکیه بدون ترور در اصل آزمونی برای بازتعریف رابطه دولت با مسالە کرد است، نه صرفاً پروژهای برای خلع سلاح پکک. پایان شورش مسلحانه میتواند تهدید امنیتی را کاهش دهد، اما تداوم انکار حقوق زبانی، تمرکزگرایی و مصونیت خشونت دولتی، منازعه را از میدان نظامی به عرصه سیاسی منتقل خواهد کرد. موفقیت راهبردی این روند به توانایی آنکارا برای تبدیل پایان سلاح به یک قرارداد سیاسی جدید بستگی دارد که مسالە کرد را از یک چارچوب امنیتی به شریک برابر جمهوری تبدیل کند و بازتولید م


آیا پیمان مکه می تواند ریسکهای امنیتی سه کشور متفاوت را به دفاع مشترک تبدیل کند؟
رامیار حسینی عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان با امضای توافق دفاعی مکه، چارچوبی را برای دفاع جمعی میان سه کشور ایجاد کردەاند که طی آن حمله مسلحانه به یکی از اعضا، حمله به هر سه کشور تلقی میشود. اما این سه کشور در جغرافیاهای متفاوت قرار دارند و با تهدیدهای امنیتی یکسانی روبهرو نیستند، ایران و حوثیها برای عربستان تهدیدی مستقیماند، در حالی که ایران برای ترکیه و پاکستان همزمان یک همسایه مهم و بخشی از محاسبات امنیتی داخلی نیز محسوب می شود. روز جمعه، هفتم اوت، عربستان سعودی، تر


عمر جفتچی جای ابوعمشه را در فرماندهی لشکر ۶۲ سوریه گرفت
انتصاب عمر محمد جفتچی به فرماندهی لشکر ۶۲ را میتوان بخشی از تلاش دمشق برای تمرکز فرماندهی ارتش و کاهش نفوذ شبکههای مسلح سابق ارزیابی کرد. جایگزینی ابوعمشه با فرماندهای نزدیک به احمد شرع، در لشکری که بدنه و فرماندهان آن همچنان با شبکه ابوعمشه پیوند دارند، میتواند گامی برای انتقال تدریجی وفاداری نیروها از فرماندهان محلی به وزارت دفاع و ساختار مرکزی ارتش سوریه باشد. دولت انتقالی سوریه عمر محمد جفتچی معروف به مختار ترکی را به فرماندهی لشکر ۶۲ در استان حما منصوب کرد. این فرمان


افزایش قدرت ترکیه، خطر رویارویی با اسرائیل را افزایش میدهد
مئیر بنشبات افزایش نفوذ منطقهای ترکیه را یکی از عوامل تشدید احتمال اصطکاک با اسرائیل میداند، اما تاکید میکند که ترکیه و ایران یکسان نیستند و هر یک به شیوهای متفاوت از مواجهه نیاز دارند. از نگاه او، نفوذ ترکیه در سوریه، توافق دفاعی با عربستان و پاکستان، دکترین میهن آبی و حمایت از حماس، نگرانیهای امنیتی اسرائیل را افزایش داده است. با این حال، بنشبات بر حفظ آرمان صلح، پرهیز از توافقهای شتابزده و حفظ آزادی عمل و حاشیههای امنیتی اسرائیل تاکید میکند. مئیر بنشبات، رئیس پ


پیمان مکه: گام سه قدرت مکمل برای مهار نفوذ ایران و اسرائیل
سمیە توحیدی پیمان مکه را باید نشانه گذار تدریجی خاورمیانه از وابستگی امنیتی به آمریکا به سوی موازنهسازی منطقهای دانست. اهمیت راهبردی آن نه در تشکیل ناتوی اسلامی، بلکه در ترکیب سه مزیت مکمل نهفته است: سرمایه سعودی، فناوری دفاعی ترکیه و ظرفیت نظامی پاکستان. این سازوکار میتواند همزمان قدرت بازدارندگی در برابر ایران و توان موازنهسازی در برابر برتری نظامی اسرائیل را افزایش دهد. با این حال، فقدان ساختار فرماندهی مشترک و تعهدات عملیاتی مشخص نشان میدهد که تبدیل این همگرایی سیاس
bottom of page
