top of page


اعتصاب کردستان: کنگره آزادی ایران و مرزهای ناپیدای دموکراسی در کجا بە هم می رسند؟
رامیار حسینی بیانیه کنگره آزادی ایران از اعتصاب کردستان حمایت میکند، اما مسالە اصلی نحوە این بهرسمیتشناختن است. در این روایت، کردستان بیشتر بخشی از مبارزه سراسری برای آزادی است و نە پذیرش نقش یک سوژه تاریخی و سیاسی با مطالبات مشخص. نتیجه سیاسی این رویکرد آن است که همبستگی، اگر بر پذیرش تفاوتها بنا نشود، میتواند به ادغام مطالبات پیرامون در یک روایت مرکزی از ملت ایران منجر شود. ژینا نیز صرفا نماد مبارزه با حجاب اجباری نیست، بلکه نقطه تلاقی ستم جنسیتی، ملی، زبانی و طبقاتی ا


زن، زندگی، آزادی؛ چه بود، چرا شکل گرفت و چه را تغییر داد؟
نصرالله لَشَنی چهار سال از مرگ ژینا (مهسا) امینی میگذرد، حادثهای که در شهریور ۱۴۰۱ یکی از گستردهترین و عمیقترین موجهای اعتراض سیاسی و اجتماعی در تاریخ جمهوری اسلامی را به راه انداخت. در این چهار سال، دربارهی ماهیت این رویداد تعبیرهای متفاوتی به کار رفته است؛ انقلاب، قیام، شورش و جنبش اجتماعی. اما اختلاف بر سر نام، صرفاً اختلافی واژگانی نیست. هر کدام از این مفاهیم در علوم اجتماعی معنای متفاوتی دارد و انتخاب هر یک، ما را به ارزیابی متفاوتی از آنچه در ایران رخ داده است می


پروژه ممکن مهدی توکلی: سوگوارەای برای یک عکاس کرد
یوانا بوخنسکا ترجمە: آرنانیوز مهدی توکلی به قدرت هنر کردی ایمان داشت. عکاسی برای او نه امتیازی برآمدە از نخبگی، که امکانی برای همەگان بود تا داستان خود را روایت کنند، اندوه را به نیروی آفرینش بدل سازند و کردستان را به چشم کسانی بیاورند که انتخاب کرده بودند آن را نبینند. پروژه ممکن او فتح قله یا جستوجوی شهرت نبود. تلاشی بود برای شکستن مرزهای نامرئی ذهن با هنر و پرورش جامعهای آگاه و مسئول. مهدی میدانست گاهی باید گذاشت سکوت سخن بگوید. اما اکنون، سکوت باید شکسته شود. احتمالا ش


تحصیل آنلاین به مثابه امری طبقاتی
رسول شیار آموزش مجازی در ایران، زیر فشار فقر و جهش قیمت ابزارهای دیجیتال به صورت تازهای از نابرابری آموزشی بدل شده است. انتقال کلاس از مدرسه به خانه فقط مکان آموزش را تغییر نمیدهد، بلکه هزینه دسترسی به آن را نیز بر دوش خانواده میگذارد. در یک سوی این شکاف، دانشآموزی با لپتاپ، اینترنت پایدار و امکانات آموزشی بیشتر قرار دارد و در سوی دیگر، کودکی که برای یک گوشی مشترک منتظر میماند یا اساساً به کلاس راه نمییابد. اینجا دیگر فقر فقط کیفیت آموزش را تعیین نمیکند، بلکه حق ورود


دانشگاه در محاصره سیاستهای امنیتی تهران و واشنگتن
زریان خالدی محدودیتهای فزاینده تهران و واشنگتن، فعالیت علمی دانشجویان و پژوهشگران ایرانی را دشوارتر کرده است. از یک سو، پنتاگون با انتشار فهرست «بخش ۱۲۸۶» دامنه همکاریهای علمی را محدود کرده است. از سوی دیگر، توقف آزمونهای بینالمللی در ایران و قوانین مقابله با نفوذ، دسترسی به فرصتهای آموزشی و پژوهشی را کاهش داده است. در این میان، دانشجویان بیشترین هزینه را میپردازند. آینده تحصیلی و حرفهای آنها بیش از گذشته تحت تأثیر سیاستهای امنیتی دو طرف قرار گرفته است. پنتاگون در


زبان و هویت سیلزیایی در لهستان هنوز محل مناقشە است
رامیار حسینی افلاطون در دیالوگ کراتیلوس رابطه میان نام و چیزی را که نامیده میشود به پرسشی فلسفی تبدیل میکند. پرسش او این است که نام تا چه اندازه با واقعیتی که به آن اشاره میکند، رابطه دارد. در این گفتوگو کە میان هرموگنس، کراتیلوس و سقراط در جریان است، میان این ایده که نامها بر اساس قرارداد و توافق انسانی شکل میگیرند و این تصور که نام باید بهنحوی با ذات یا واقعیت چیزها تناسب داشته باشد، کشمکشی وجود دارد. هرموگنس معتقد است که درستیِ نامها ذاتی و طبیعی نیست، بلکه از قرار


زبان معیار را چه کسی بر میسازد؟ قدرت، استانداردسازی و مرکزگرایی در ایران
رامیار حسینی استانداردسازی زبان در نگاه نخست میتواند راهی برای ایجاد هماهنگی باشد، جامعهای که میلیونها نفر در آن زندگی میکند، برای آموزش، اداره، قانون و ارتباط عمومی ناگزیر است برخی شکلهای زبانی را تثبیت کند. مسئله اما از جایی آغاز میشود که این شکل تثبیتشده از یک ابزار هماهنگی به معیاری برای تشخیص درست و غلط تبدیل شود. وقتی میگوییم "این زبان مشترک ماست"، این "مشترک" برای چه کسی است؟ چه کسی تصمیم گرفته این شکل، شکل مشترک باشد؟ و چگونه چیزی که در یک فرایند تاریخی انتخ


بدون سقز، نمیتوان اکباتان را دید
رسول شیار آزادی انتخاب پوشش یک حق است و نافرمانی از حجاب اجباری یکی از مهمترین شکلهای مقاومت زنان در ایران، اما پوشش تمام افق آزادی نیست. نزدیک به چهار سال از جنبش ژن، ژیان آزادی گذشته و هنوز این پرسش باقی مانده است که جنبشی سیاسی و آزادیخواهانه که از سقز شروع شد، چرا در بخشی از روایت عمومی بیش از هر چیز با بیحجابی، رقص و سبک زندگی یادآوری میشود؟ این در حالی است که کردستان بخشی از سنگینترین هزینههای همان جنبش را برای معنایی بسیار فراتر از آزادی پوشش پرداخت. این روزها و


موازنه ترانزیتی نفتی عربستان روی لبه تیغ
زریان خالدی بحران ژئوپلیتیک خاورمیانه در تابستان ۲۰۲۶، امنیت انرژی جهانی را با چالش تازهای روبهرو کرده است. تهدیدهای دریای سرخ و بابالمندب، کشوری همچون عربستان سعودی را وادار نمودە تا برای حفظ جریان صادرات نفت، به مسیرهایی مانند خط لوله پرهزینه سومد مصر متوسل شود. اما این مسیرها تنها مُسکنی برای حل بحرانهای موجود میباشند. ریاض برای عبور از این بحرانها، نیازمند تنوعبخشی به مسیرهای انرژی، توسعه زیرساختهای زمینی، دیپلماسی متوازن و کاهش وابستگی به آبراههای پرریسک است. د


سلامت روان در محاصره جنگ و سوگ
زریان خالدی در ایران امروز، سلامت روان را نمیتوان به فهرستی از تشخیصها، نسخههای روانپزشکی یا نمودارهای شیوع اضطراب فروکاست. جامعهای که سالها با تورم، ناامنی شغلی، سرکوب، مهاجرت، قطعی اینترنت، بحران آب و فرسایش اعتماد زیسته و سپس با خیزش، کشتار، جنگ و تهدید دائمی روبهرو شده است، فقط با افزایش اختلال مواجه نیست. بلکە با تغییر سازمان روانی زندگی مواجه است. جنگ در چنین جامعهای ضربهای تازه بر بدنی است که پیشتر نیز زخمهای درماننشده فراوان داشته است. محمدرضا شالبافان،


نکوهش جنگ از زبان سربازانی که آن را تجربه کردهاند
علیاصغر فریدی بسیاری از سربازانی که از جنگ برمیگردند، با تصویری که جامعه از آنها به عنوان یک قهرمان دارد، متفاوت است، در واقع سربازی که از جنگ برگشته، انسانی است که جسمش سالم به نظر میرسد، اما درونش تکهتکه شده. است. او کسی است که خواب را گم کرده، صدای انفجار را در سکوت شب میشنود، و چهرههایی را میبیند که دیگر زنده نیستند. جنگ با شعار آغاز میشود، اما با کابوس تمام میشود. تبلیغات، جوانان را با وعده «افتخار» و «وطن» به میدان میکشاند، اما آنچه در میدان منتظرشان است، چ


چرا نیروهای EAM–ELAS پس از توافق وارکیزا بخشی از سلاحهایشان را مخفی کردند؟
رامیار حسینی توافق وارکیزا در فوریه ۱۹۴۵ قرار بود با خلع سلاح ارتش آزادیبخش خلق یونان (ELAS) و فراهم کردن زمینه مشارکت سیاسی، راه را برای پایان بحران داخلی یونان هموار کند. با این حال، رهبری حزب کمونیست یونان (KKE) تنها چند روز پس از توافق، دستور داد بخشی از سلاحها و مهمات این حزب مخفی شود. این تجربه یادآوری میکند که تمام شدن جنگ، لزوما به معنای ساختهشدن صلح نیست. وقتی یک طرف سلاحش را زمین میگذارد، اما تضمینهای سیاسی هنوز روی کاغذند، خلع سلاح میتواند بهجای نتیجه صلح،


اغمای تحصیلی در ایران پس از کرونا و جنگ
زریان خالدی بحران رویت ناپدیر سیستم آموزش و تحصیل در جمهوری اسلامی ایران را نمیتوان با تعطیلی مدارس، تأخیر امتحانات یا افت نمره دانشآموزان از دورە کرونا بە بعد توضیح داد. این بحران بازتاب دهندە گسست مداوم تجربه عدم حضور مدرسه است کە یک نسل در جریان آن، از سالهای ابتدایی شکلگیری عادتهای یادگیری، رابطه با معلم و احساس تعلق جمعی، ابتدا با قرنطینه و آموزش مجازی روبهرو شد، سپس در فضای ملتهب خیزش ژن، ژیان، آزادی زیست و اکنون با جنگی طولانی، قطعی اینترنت، تعطیلیهای مقطعی و آ


چرا در بخشی از گفتمان چپ، ضدیت با امپریالیسم جای عدالت را میگیرد
رامیار حسینی بە طور کلی در بخشهایی از گفتمان چپ معاصر و بهویژه در میان چپ ایرانی، ضدیت با امپریالیسم از یک مفهوم و موضع سیاسی در برابر سلطه خارجی به معیار اصلی تشخیص حقیقت سیاسی تبدیل شده است. مبارزه با امپریالیسم، مخالفت با مداخله قدرتهای بزرگ و دفاع از ملتهای تحت سلطه، همگی هموارە بخشی از سنت تاریخی چپ بودهاند، اما مشکل از جایی آغاز میشود که این مفاهیم در گفتمان این نوع از چپ کە با گفتمان محور مقاومتی تعین یافتە است، جایگزین عدالت، آزادی، حق تعیین سرنوشت و تجربه واقع


فلاخوس بودن در یونان، از تفاوت تاریخی -زبانی بە یک اقلیت فرهنگی منجر شد
رامیار حسینی فلاخوسبودن در یونان نمونهای است از اینکه چگونه یک تفاوت تاریخی و زبانی میتواند در فرایند دولتسازی مدرن، از شکلی مستقل از بودن به یکی از ویژگیهای فرهنگی یک هویت ملی دیگر تبدیل شود. دولت یونان با ساختن روایت واحدی از تداوم تاریخی یونانیت و نهادینهکردن آن در آموزش، زبان و دیگر ساختارهای عمومی، رابطه میان تفاوتهای موجود در قلمرو خود و هویت ملی را نیز بهتدریج تعریف کرد. وقتی از دولت یونان امروز سخن گفتە میشود، معمولا این تصور ایجاد میشود که یک ملت یونانی از
bottom of page
