top of page


نگاهی بە پروندە استرداد کارلوس بە فرانسە
پرونده ایلچ رامیرز سانچز، مشهور به کارلوس شغال، تنها روایت یک چریک با گرایشهای جهانشمولی نیست، بلکه تصویری چندلایه از تلاقی سیاست، ایدئولوژی و منافع امنیتی در خاورمیانه دهه ۱۹۹۰ است. حضور همزمان او و اسامه بنلادن در سودان، نشانگر پیوند موقت میان اسلامگرایی و چپگرایی رادیکال بود. اما فشارهای فزاینده بینالمللی، رژیم عمرالبشیر را وادار کرد میان ایدئولوژی و بقا بە عنوان مصالحهای تاکتیکی که در نهایت به فرسایش ساختار قدرت و بحران سیاسی در سودان انجامید، یکی را انتخاب کند.


ترامپ و رهبر بیعبا: وقتی خامنهای ناچار شد دوبنده بپوشد
امیر خنجی بازگشت دونالد ترامپ به قدرت، تنها بازگشت تحریمها علیه جمهوری اسلامی ایران نبود، بلکه نظم پیشین رابطه میان تهران و واشنگتن را فرو ریخت. او علی خامنهای را از جایگاه ناظری مقدس مآب بیرون کشید و به بازیگری ناگزیر در میدان رقابت بدل کرد که قواعدش دیگر ایدئولوژیک نبود، بلکه بر منطق قدرت، عدد و نتیجه استوار شد. با بازگشت دونالد ترامپ به قدرت، صرفاً تحریمها و تهدیدها علیە جمهوری اسلامی ایران و رهبر آن بازنگشتند، بلکه بازگشت ترامپ قواعد بازی را نیز دگرگون کرد. پیش از بازگ


عروج و نشانەهای زوال اسلامگرایی کُردی
شیلان سقزی اسلام سیاسی در کُردستان به مثابه پدیدهای پیچیده و چندلایه، محصول همپوشانی بحرانهای هویتی، سیاسی و اقتصادی است که در بستر ساختارهای نابرابر و سرکوبگر منطقهای شکل گرفته است. این جریانها نه تنها بازتاب تضادهای قدرت و نفوذ بازیگران منطقهای مانند ایران، ترکیه، قطر و عربستان هستند، بلکه عرصهای برای رقابتهای ایدئولوژیک و هژمونیک بر سر کنترل جامعه کُردی فراهم آوردهاند. اسلام سیاسی در چهار بخش کُردستان، از نوعی همکاری و همزیستی تاکتیکی با دولتها تا مقاومت مدنی سک


تفویض اختیارات به استانداران: مهندسی امنیتی و تبعیض مضاعف
نصرالله لَشَنی طرح تفویض اختیارات به استانداران که دولت سیزدهم آن را با شعار تمرکززدایی، تسریع تصمیمگیری و افزایش کارآمدی دولت به اجرا گذاشته است، در نگاه نخست اقدامی مدیریتی و کارگشای اداری بهنظر میرسد. اما بررسی دقیقتر ساختار سیاسی، روابط نهادی و تجربه تاریخی ایران نشان میدهد که این طرح بیش از آنکه توسعهمحور باشد، کارکردی امنیتی و تثبیتگرایانه دارد. در واقع، هدف پنهان چنین سیاستی نه توزیع دموکراتیک قدرت، بلکه توزیع ریسک است؛ یعنی انتقال بار مسئولیت بحرانها و اعترا


کنگره اقوام ایرانی: تراژدی شاهزادهای که هرگز به بلوغ نمیرسد
امیر خنجی کنگره اقوام ملیگرای ایران بهتازگی با حمایت رسمی رضا پهلوی برگزار شد. برگزارکنندگان این نشست آن را تلاشی برای همگرایی ایرانیان و پاسداشت تمامیت ارضی کشور معرفی کردند، اما در پس این شعارهای تکراری، چیزی از جنس بازسازی گذشته دیده میشود. این کنگره بهجای آنکه در پی گشایش افقی تازه باشد، روایت فرسودهای را تکرار میکند که بیش از چهار دهه در تبعید بازگو شده است. در نتیجه، تصویری از گذشته پیش روی ما قرار میگیرد که در آن شاهزادهای بیتاج هنوز در جستوجوی پدربزرگ، وطن


مسیر شگفتانگیز حرکت الشرع از ادلب به واشنگتن چگونە پیمودە خواهد شد؟
افشین رسولپور حرکت احمدالشرع (الجولانی) از دمشق بە واشنگتن از زمانی آغاز شد که دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، با میانجیگری مستقیم پادشاهی عربستان سعودی نسبت به حضور وی در واشنگتن، گشایشی را نشان داد که در جریان سفر رئیسجمهور آمریکا به ریاض در ماه مه گذشته رقم خورد. نظام نوپای دولت انتقالی سوریه بە رهبری یک جهادگرای سابق مسیر تحولی شگفتآور را پیموده است، اکنون کمتر از یک سال پس از بهقدرترسیدن احمد الشرع و تصدّی او بر ریاست، انتظار میرود که وی از سوی رئیسجمهور آمریکا،


حجاب و بحران مشروعیت: چگونه اسلام سیاسی خود را از طریق کنترل اجتماعی بازتولید میکند
هاوژین بقالی دانش آموختە مدرسە مطالعات عالی علوم اجتماعی پاریس، پژوهشگر حوزە علوم اجتماعی چندی پیش، در کنسرتی که گروه هنری روژاوا در دانشگاهی در سلیمانیه برگزار کرد، زنان با کنار گذاشتن چادر و نقابهای خود، جشن رهایی از بند نقاب را برگزار کردند. این حرکت نمادین واکنشهای تند گروههای اسلامی را برانگیخت و جدالهای اجتماعی و رسانهای شدیدی را به دنبال داشت. این واقعه، و وقایعی با محوریت حجاب در کردستان ایران، نویسنده این متن را با این پرسش روبرو ساخته که چرا جریانات اسلامی که ا
![طبقه متوسط در ایران : [آقای] خامنهای، دشمنی ما با تو تاکتیکی نیست، ذاتی است](https://static.wixstatic.com/media/608c72_fca170576e294087b783e111d44ee85b~mv2.png/v1/fill/w_333,h_250,fp_0.50_0.50,q_35,blur_30,enc_avif,quality_auto/608c72_fca170576e294087b783e111d44ee85b~mv2.webp)
![طبقه متوسط در ایران : [آقای] خامنهای، دشمنی ما با تو تاکتیکی نیست، ذاتی است](https://static.wixstatic.com/media/608c72_fca170576e294087b783e111d44ee85b~mv2.png/v1/fill/w_188,h_141,fp_0.50_0.50,q_95,enc_avif,quality_auto/608c72_fca170576e294087b783e111d44ee85b~mv2.webp)
طبقه متوسط در ایران : [آقای] خامنهای، دشمنی ما با تو تاکتیکی نیست، ذاتی است
امیر خنجی در ایرانِ پس از ۱۳۶۸، به مرور رابطه حکومت با طبقه متوسط از مرز یک اختلاف سیاسی معمول عبور و به تضادی وجودی تبدیل شده است. در یک سو، نظمی الهیاتی–امنیتی قرار دارد که مشروعیت خود را از «ایمان، اطاعت و دشمنسازی» میگیرد و در سوی دیگر، سوژه مدرن شهری ایستاده است که بر پایه «فردیت، عقلانیت و شایستگی» تعریف میشود. این دو جهان، نه زبان مشترک دارند و نه افق مشترک. یکی به وفاداری و تسلیم نیاز دارد، دیگری به آزادی و حق انتخاب؛ یکی از تودههای مطیع تغذیه میکند، دیگری از ش


خامنهای در گوشه رینگ: بازی به پایان رسیده است، فقط داور سوت نزده است
امیر خنجی در حالیکه دولت پزشکیان از دریافت پیامهایی برای ازسرگیری مذاکره با آمریکا سخن میگوید و علی لاریجانی نبست بە بیپایان بودن خواستههای واشینگتن هشدار میدهد، دونالد ترامپ مدعی است جمهوری اسلامی ایران خود بهدنبال توافق است. در ظاهر، دعوت به گفتوگو مطرح است؛ اما در واقع، توپ به زمین تهران افتاده است تا نظام میان دو گزینه مرگبار یکی را انتخاب کند: مذاکره و استحاله، یا مقاومت و فروپاشی. در واقع خامنهای در گوشه رینگ مانده است؛ جایی که هر حرکتش، نوعی از باخت است. جمه


سلبریتی ها در خدمت اقتدارگرایی
نصراللە لشنی در روزگار ما، قدرت دیگر تنها از مسیر زور و سرکوب عریان اعمال نمیشود، بلکه در لایههای نرمترِ فرهنگ، رسانه و عاطفه جریان مییابد. اقتدارگراییِ معاصر بیش از هر زمان از چهره، محبوبیت و روایت برای بازتولید مشروعیت خود استفاده میکند. در این میان، سلبریتیها به ابزار محوری سیاست فرهنگی قدرت بدل شدهاند: چهرههایی که با زبان احساس و نمایش، میتوانند چهرهای انسانی از اقتدار ارائه دهند و انقیاد را در قالب اعتماد و همدلی بازنمایی کنند. رخداد اخیرِ ماجرای پژمان جمشی


ناصرالدین شاە، هاشمی رفسنجانی را کشت
امیر خنجی پاسخ فائزه هاشمی درباره مرگ پدرش، فراتر از یک روایت شخصی، بازتاب درکی تاریخی از منطق حذف در سیاست ایران است که از امیرکبیر تا رفسنجانی تکرار میشود. او با اشاره به نقش خامنەای، به الگویی اشاره میکند که اصلاحگران درونساختار را تهدید میبیند و حذف میکند. این نگاه، نقدی بر ساختار قدرت شخصمحور جمهوری اسلامی و استمرار سنت تاریخی حذف مخالف سیاسی است. فائزه هاشمی در گفتوگویی کە اخیرا در شبکەهای اجتماعی بازتاب فراوان یافتە است، زمانیکە با پرسش از قتل پدرش، هاشمی رفسنجا


خامنهای: پیرمردی در رفتوآمد میان پناهگاه و کمینگاه
امیر خنجی علی خامنهای در وضعیتی میان مرگ و بقا، حضور و غیبت، به حیات سیاسی خود ادامه میدهد. او دیگر در میدان سیاست نیست، بلکه تصویر و نام او در ذهنیت نظام بە عنوان رهبری که اقتدارش از ترس تغذیه میکند نه از رضایت بازتولید میشود. پنهانماندن او نه نشانه ضعف جسمی، بلکه تلاشی برای تبدیل قدرت به اسطوره است، اما این رویە ترفندی برای حفظ کنترل در نظامی است که تنها با تداوم سایه رهبر، وانمود میکند هنوز زنده است. علی نیکزاد، نایبرییس مجلس شورای اسلامی، در تازهترین اظهارات خود با


پروندەای برای نقدی: نفوذی که از کردستان رویید و به سپاه رسید
امیر خنجی در کردستانِ پس از انقلاب، جایی میان نقده و ارومیه، رد پاهای مردی را میتوان پیگیری کرد کە بعدها مهندس سرکوب نام گرفت. محمدرضا نقدی، همچون بسیاری از فرماندهان دیگر سپاە پاسداران انقلاب اسلامی، از همان زمینی برخاست که امنیت در آن بهجای اعتماد کاشته شد و اکنون، خودِ او متهم به نفوذ است. داستان او را از کردستان باهم مرور میکنیم. محمدرضا نقدی، یکی از جنجالیترین چهرههای نظامی جمهوری اسلامی، بار دیگر در مرکز بحثها قرار گرفته است. خبر برکناری او از معاونت هماهنگی سپاه پ


چرا کسی زورش به شمخانی نمیرسد؟
امیر خنجی علی شمخانی از معدود چهرههایی است که توانسته است از قلب ساختار نظامی و امنیتی جمهوری اسلامی ایران عبور کند و در سه دههی گذشته، به یکی از بلوکهای پایدار قدرت درون نظام بدل شود. او نه صرفاً یک فرماندهی سابق و نه یک مقام امنیتی بازنشسته است، بلکه شبکهای چندلایه از روابط نظامی، اقتصادی، امنیتی و اتنیکی را شکل داده که اکنون بخشی از موازنهی قدرت در جمهوری اسلامی ایران را در اختیار دارد. این پرسش کە «چرا کسی زورش به شمخانی نمیرسد؟» در واقع پرسش از نحوهی شکلگیری و ب


بُراق اورانیومی خامنهای: پروازی بهسوی سقوط
امیر خنجی بُراق در سنت اسلامی مرکبی اسطورهای برای عروج پیامبر است، پیونددهنده زمین و آسمان. در سیاست ایران، خامنهای پروژه هستهای را به براق تکنولوژیک بدل کرده است، نماد ایمان مسلح و رؤیای اقتدار. این برنامه نه راهبرد توسعه، بلکه مناسکی ایدئولوژیک برای فرار و کسب قداست سیاسی, تلاشی پرهزینه و طولانیمدت که ایران را در انزوا، بحران فزاینده، بنبست و دورِ باطل قدرتطلبی نگاه داشته است. در متون اسلامی، بُراق موجودی شگفتانگیز است که در احادیث نبوی از آن یاد شده است. حیوانی میان
bottom of page
